بایگانی دسته: معرفی رشته های دانشگاهی

پایان نامه کارشناسی ارشد با موضوع “راهکارهای برون رفت از رکود تورمی در اقتصاد مقاومتی مبتنی بر رویکرد پویایی شناسی سیستم”

فاع این پایان نامه کارشناسی ارشد در تاریخ 30 شهریور ماه 1393 در دانشکده مهندسی پیشرفت دانشگاه علم و صنعت ایران انجام شد. دکتر میرزامحمدی به عنوان استاد راهنما، دکتر پیشوایی به عنوان استاد مشاور، دکتر شوال پور به عنوان استاد مدعو داخلی و دکتر آقابزرگی به عنوان استاد مدعو خارجی داوری این پایان نامه را بر عهده داشتند و در نهایت پس از حدود 40 دقیقه ارائه کار و حدود 40 دقیقه پرسش و پاسخ اساتید، نمره 19 برای پایان نامه در نظر گرفته شد. جمع بندی و نتیجه گیری پایان نامه و بسته سیاستی ارائه شده در ادامه آمده است:

۲۰۱۴۰۹۱۶_۱۸۵۷۳۲

 

اقتصاد مقاومتی اقتصادی است که در آن سازوکارها و سیاست های اقتصادی به نحوی طراحی و اجرا شود که در سخت ترین شرایط و بیشترین فشارها، سیستم اقتصادی انعطاف پذیر و قدرتمند عمل کرده و کمترین خلل در مسیر پیشرفت آن صورت پذیرد. بنابراین طراحی سیستم اقتصادی بر اساس الگوی اقتصاد مقاومتی جهت حل مسائل اقتصادی و جلوگیری از بروز مجدد آن امری ضروری است.

یکی از مسائل پیش روی کشور که هر چند سال یک بار اتفاق می افتد، پدیده رکود تورمی است که باعث می شود ثبات اقتصادی از بین رفته و سیستم نسبت به تغییرات، واکنش هایی منفی از خود نشان دهد. در تعریفی ساده از رکود تورمی، وقوع همزمان رکود و تورم که بیکاری را نیز با خود به همراه دارد را می توان بیان کرد.

در مواجهه با این پدیده غالبا سیاست‌مداران و اقتصاددانان خود را ملزم می‌سازند که با استفاده از سیاست‌های مختلف، راهکارهایی را برگزینند که به قیمت عدم توجه موقتی به یکی از دو عامل تورم یا رکود، عامل دیگر را بهبود ‌دهند. در مقابل برخی معتقدند که با ایجاد ترکیبی از راهکارها، توانایی برون رفت از رکود تورمی به طور همزمان وجود دارد. نکته ای که ضروری است به آن توجه شود این است که مسئله حل معضل رکود یا تورم با زمانی که این دو به صورت همزمان رخ می دهد و بیکاری را نیز به همراه خود می آورد متفاوت است و لذا برون رفت از رکود تورمی نیاز به سیاستگذاری هوشمندانه دارد.

بنابراین با توجه به بیان رهبر معظم انقلاب مبنی بر اینکه اقتصاد مقاومتی الگویی علمی و عملی برای اقتصاد کشور است، لازم است پدیده رکود تورمی با رویکرد الگوی اقتصاد مقاومتی مورد بررسی قرار گرفته و راهکارهایی علمی و مبتنی بر شرایط بومی کشور جهت برون رفت از آن ارائه شود تا علاوه بر حل ریشه ای این مسئله در اقتصاد ایران، ساختارهای اقتصادی به گونه ای طراحی شود که امکان اتفاق افتادن چنین پدیده ای حتی در سخت ترین شرایط نیز کاهش یافته و به صفر برسد. در نتیجه بررسی سیستمی مسئله و تحلیل راهکارهای مختلف موثر بر آن، بسیار حائز اهمیت است.

در فصل ادبیات این تحقیق که به صورت جامع و کامل حول مسئله رکود تورمی در ایران و جهان، مسائل ریشه ای موثر بر رکود تورمی در اقتصاد ایران و پیشینه تحقیق انجام گرفته نشان داده شده که رکود تورمی در سالهای مختلف و در کشورهای مختلف، به دلایل متفاوت ایجاد شده است و برون رفت از آن نیز با سیاست های متفاوت و متناسب با اقتصاد هر کشور امکانپذیر است. برای مثال در کشور ژاپن، سیاست های پولی انقباضی سبب رکود تورمی شده است اما در آمریکا، برعکس این مسئله صادق است. اقتصاد ایران نیز از ابتدای انقلاب تاکنون در چهار دوره دچار رکود تورمی شده که عمده دلیل آن، نوسان در درآمدهای نفتی و وابستگی بودجه دولت به آن، افزایش نقدینگی و هزینه کرد آن در بودجه دولت، تغییرات نرخ ارز و تاثیر آن بر هزینه های تولید و نارسایی های بخش عرضه اقتصاد بوده است.

در بخش مسائل ریشه ای موثر بر رکود تورمی در اقتصاد ایران، هفت مسئله ریشه ای به عنوان عوامل موثر و تاثیرگذار بر اتفاق افتادن رکود تورمی در ایران مورد اشاره و توضیح با توجه به ادبیات قرار گرفته اند. وابستگی به درآمدهای نفتی و استفاده ناکارآمد از آن؛ وجود فعالیت های غیرمولد قوی و سودده و در مقابل فعالیت های مولد ضعیف و شکننده؛ فقدان نهادهای اطلاعاتی جهت شفافیت اقتصادی در حوزه های مختلف ارزی، درآمدی، مالیاتی و مسکن؛ سازوکارهای ضعیف مالیاتی و عدم توجه به نقش تنظیم گری مالیات در اقتصاد و به طور کلی ناکارآمدی سیستم مالیاتی؛ عدم وجود برنامه مشخص جهت حمایت هوشمندانه از حوزه های پیشران و لوکوموتیوهای اقتصادی؛ بانک محور بودن اقتصاد و تولید، ضعف این دو نهاد در تامین مالی تولید و به طور کلی سیستم تامین مالی ناکارا و ناقص در اقتصاد؛ و عدم وجود سیاست تجاری منسجم و هوشمندانه و وابستگی در کالاهای اساسی، رئوس این هفت مسئله ریشه ای موثر بر رکود تورمی در اقتصاد ایران را تشکیل می دهند که راهکارهای آن در ادبیات نیز مورد اشاره قرار گرفته اند.

در بخش مرور ادبیات و مقالات مربوط به رکود تورمی در اقتصاد ایران و جهان، سه دسته بحث مورد اشاره قرار گرفته اند که عوامل ایجاد رکود تورمی، راهکارهای برون رفت از آن و نکات مهم در این زمینه این سه دسته را تشکیل می دهند. در مورد عوامل ایجاد رکود تورمی، عواملی چون قیمت مواد اولیه، افزایش دستمزد، رشد نقدینگی و اعتبارات، نوسانی بودن نرخ بهره، نوسانات قیمت جهانی نفت، نارسایی های بخش عرضه در اقتصاد، افزایش نرخ ارز و … به عنوان عوامل اصلی در ادبیات داخلی و خارجی مورد توجه قرار گرفته اند. در مورد راهکارهای برون رفت از رکود تورمی، سیاست هایی چون تحریک همزمان عرضه و تقاضا با کاهش نرخ مالیات و نرخ بهره، گسترش بنگاههای بزرگ مقیاس، کاهش انتظارات تورمی، کانالیزه کردن استفاده از ارز و … در ادبیات مورد اشاره قرار گرفته اند. در بحث نکات مهم موثر بر رکود تورمی نیز به این اشاره شده است که نسخه واحدی را نمی توان برای کشورهای مختلف جهت خروج از رکود تورمی پیشنهاد داد چرا که عوامل ایجاد آن در کشورهای مختلف متفاوت بوده است؛ همچنین بیان شده است که باید سیاست هایی اتخاذ گردد تا به کاهش رکود و تورم به صورت همزمان توجه کند.

هدف از انجام این تحقیق، تحلیل و بررسی جامع اقتصاد ایران و تاثیر راهکارها و سیاست های مختلف بر آن است. با این هدف، روش پویایی شناسی سیستم به عنوان یک روش تحقیق مدیریتی انتخاب و مورد استفاده قرار گرفته است. در واقع در این تحقیق سعی شده تا مسئله رکود تورمی به صورت سیستمی مورد بررسی قرار گیرد و اقتصاد کشور، به صورت کل نگرانه و جامع بازبینی شده و تاثیر اجزا و متغیرهای آن روی رفتار سیستم مورد بازبینی قرار گیرد و لذا به این خاطر این روش به کار گرفته شده است.

در فصل روش شناسی تحقیق، مراحل مدلسازی مسئله با استفاده از روش پویایی شناسی سیستم در پنج مرحله مورد توضیح قرار گرفته است؛ سپس متغیرهای مدل معرفی شده و مدلسازی انجام گرفته است و در آخر مدل طراحی شده در چهار بخش توضیح داده شده است.

در فصل نتایج تحقیق نیز پس از ارائه آمار و اطلاعات به کار گرفته شده در مدل که عمدتا از سایت بانک مرکزی برداشت شده است و معرفی نرم افزار شبیه سازی ونسیم و بیان سه شاخص اعتبارسنجی مدل، نتایج تحقیق و تخمین مدل ارائه شده و با مقادیر واقعی مورد قیاس قرار گرفته است. نتایج مدل و اعتبارسنجی آن نشان می دهد که مدل طراحی شده توانسته تا حد خوبی به تخمین مقادیر و پیش بینی آینده بپردازد.

در ادامه این فصل، تحلیل حساسیت روی چهار متغیر اصلی مدل صورت گرفته و نشان داده شده است که مدل نسبت به دو متغیر درآمدهای نفتی و قیمت جهانی نفت، بیشترین حساسیت را دارد. در ادامه، پنج سیاست کاهش سالانه 5 درصد درآمدهای نفتی در بودجه، افزایش سالانه 20 درصد صادرات غیرنفتی، تعدیل نرخ ارز به صورت سالانه 15 درصد و متناسب با تورم انتظاری، افزایش سالانه 20 درصد پروژه های عمرانی و کاهش ضریب فزاینده نقدینگی به عدد 3 در مدل پیاده سازی و آینده مدل مبتنی بر این پنج سیاست پیش بینی شده است؛ نتایج نشان می دهد که مدل پس از پیاده سازی این سیاست ها، با ثبات مواجه شده و توانسته با کاهش تورم و افزایش رشد اقتصادی، از رکود تورمی خارج شود.

در واقع نتایج تحقیق بیانگر آن است که پیاده سازی سیاست های پیشنهادی ارائه شده می تواند در بهبود وضعیت اقتصاد ایران و خروج از دور باطل رکود تورمی و ایجاد اقتصاد مقاومتی کارا عمل کند. می توان گفت که ایجاد نظم در تصمیم گیری ها و عمل بر اساس برنامه مدون مبتنی بر اقتصاد مقاومتی، در ایجاد ثبات اقتصادی، کاهش نوسانات و ایجاد یک اقتصاد مقاومتی پویا و قدرتمند موثر بوده است.

در پایان این فصل نیز تحلیل حساسیت روی دو متغیر اصلی واردات و قیمت جهانی نفت انجام شده و نشان داده شده است که افزایش واردات، اثر منفی بر اقتصاد ایران داشته و رکود تورمی را تشدید می کند؛ در مقابل مدل نسبت به تغییرات قیمت جهانی نفت حساسیت کمتری داشته است. در واقع با توجه به اینکه قبل از پیاده سازی سیاست های اقتصاد مقاومتی، مدل نسبت به متغیر قیمت جهانی نفت بسیار حساس بود، این نتیجه نشان می دهد که پس از اجرای سیاست های پیشنهادی مبتنی بر اقتصاد مقاومتی در مدل، اقتصاد به حالت ثبات دست پیدا کرده است و نوسانات جهانی مانند افزایش یا کاهش قیمت جهانی نفت تاثیری بر حرکت بلندمدت آن ندارد.

با توجه به بررسی های صورت گرفته در این تحقیق، سیاست های پیشنهادی زیر جهت برون رفت اقتصاد ایران از دور باطل رکود تورمی و ایجاد ثبات و پیاده سازی الگوی اقتصاد مقاومتی پیشنهاد می شود. این سیاست ها که جهت حل مسائل ریشه ای موثر بر رکود تورمی در اقتصاد ایران و بهینه کردن سیاست های پولی و مالی و اقتصادی به منظور افزایش قدرت سیستم اقتصادی مبتنی بر نتایج تحقیق و مرور ادبیات پیشنهاد شده است عبارتند از:

  • خارج کردن تدریجی درآمدهای نفتی از بودجه دولت (سالانه 5 درصد)

o       سرمایه گذاری درآمدهای نفتی در کشورهای همسایه و کسب درآمد از فروش سرمایه های طبیعی به جای مصرف آن

o      اعطای وام دلاری از درآمدهای نفتی به تولیدکنندگان از مسیر صندوق توسعه ملی و بازپرداخت ریالی توسط ایشان جهت جلوگیری از تبدیل درآمدهای نفتی به پایه پولی

o      کاهش صادرات نفت خام و افزایش صادرات فرآورده های نفتی

  • افزایش صادرات غیرنفتی (سالانه 20 درصد)

o      تسهیل فرآیندهای صادراتی

o      اعطای تسهیلات به ویژه برای بخش های ارز آور و پیشران اقتصادی

  • افزایش پروژه های عمرانی از مسیری غیر از بودجه دولت (سالانه 15 درصد)

o      اجرای پروژه های عمرانی با استفاده از روش های مشارکتی بخش عمومی و خصوصی

o      تبدیل پروژه های عمرانی به بسته های پروژه و اعطای آن با استفاده از روش BOT

  • کاهش قدرت خلق نقدینگی بانک ها از طریق افزایش نرخ ذخیره قانونی(کاهش ضریب فزاینده به عدد 3)
  • تعدیل نرخ ارز با تورم انتظاری به صورت شناور مدیریت شده و جلوگیری از تثبیت نرخ ارز (سالانه 15 درصد تعدیل نرخ ارز)
  • حمایت از بخش های پیشران و لوکوموتیوهای اقتصادی و جلوگیری از فعالیت های غیرمولد

o      تعیین دقیق فعالیت های غیرمولد اقتصادی

o      مقابله با گسترش فعالیت های غیرمولد با وضع مالیات های سنگین بر این فعالیت ها

o      تعیین دقیق بخش های پیشران و لوکوموتیوهای اقتصادی

o      کاهش مالیات فعالیت های مولد و پیشران اقتصادی جهت حمایت از آن

o      جهت دهی تسهیلات بانکی به سمت فعالیت های مولد، پیشران و لوکوموتیوهای اقتصادی جهت ایجاد مزیت اقتصادی از طریق صندوق های تخصصی

  • طراحی بورس اوراق بهادار بر مبنای حمایت مستقیم از تولید جهت کاهش بانک محوری در اقتصاد
  • طراحی سیاست تجاری هدفمند جهت تعیین شرکای تجاری و مبادی واردات و صادرات کالا در بلندمدت جهت ایجاد وابستگی متقابل و کاهش وابستگی های یک طرفه مبتنی بر روابط سیاسی و چارچوب های نظام جمهوری اسلامی ایران
  • طراحی و اجرای سامانه های اطلاعاتی در حوزه های ارزی، درآمدی، مالیاتی و مسکن جهت ایجاد شفافیت اقتصادی

چرا دانشگاه و استاد و دانشجو به فکر حل مسائل کشور نیستند؟

وزارت علوم به استاد حقوق می دهد و به دانشگاه هم هزینه تامین دانشجو.

در سیاستگذاری اش هم قانون ارتقا اساتید را ابلاغ می کند که از محورهایش داشتن چند مقاله آی اس آی است. در این سیستم چه اتفاقی می افتد؟

این اتفاق می افتد که استاد برای اینکه ارتقا پیدا کند دنبال نوشتن مقاله آی اس آی می رود و برای این کار از دانشجوی مفت و مجانی کار می کشد و وادارش می کند به اینکه مقاله بدهد! دانشجو هم برای نمره و دفاع از تز و … مجبور است تن بدهد. حالا اینکه موضوع چه باشد فرقی نمی کند؛ هرچه آی اس آی خورش راحت تر باشد بهتر!

اما روند در دنیا چگونه است؟ استاد حقوق نمی گیرد یا حقوق اندکی دارد؛ برای ارتقا و بقایش در دانشگاه باید پروژه بگیرد و برای انجام پروژه هم باید دانشجو جذب کند که به این خاطر دانشجو از محل پول پروژه فاند می گیرد.

در این ساختار، هم مسئله کشور حل می شود، هم دانشجو روی کارش متمرکز است و هم بودجه بی مورد صرف نمی شود.

این ریشه مشکلات ماست که باعث می شود در دانشگاه کمتر روی مسائل کشور کار شود و دانشجو هم وقت کافی نگذارد و در کنار درس هزار کار دیگر هم برای گذران زندگی بکند.

یکی از رفقا می گفت در هلند اگر استاد در دانشگاه پروژه ملی نگیرد اخراج می شود. در آمریکا هم تعریف می کردند که موضوعات و تزهای ارشد و دکتری کاملا مبتنی بر پروژه هایی است که اساتید گرفته اند که به واسطه اش هم به دانشجو حقوق می دهند.

برای اصلاح آموزش عالی و مسئله محور کردن آن باید این روند را اصلاح کرد. نهاد واسط و برقراری رابطه بین صنعت و دانشگاه و کارهایی از این دست جز خشت زدن نیست!

ساخت دانشگاه باهنر کرمان

 

دی‌ ماه سال ۱۳۵۳ استاندار وقت کرمان در دفترش پذیرای زوجی بود، زوج میانسال پولداری، ساکن تهران که به تازگی از مسافرت طولانی‌ به دور دنیا و شهرهایِ مختلفِ ایران برگشته بودند. هیچوقت کسی‌ ندونست چرا از بینِ این همه شهر کرمان رو انتخاب کردند. مرد مهندس کشاورزی و تحصیل‌کرده‌ ی دانشگاه تهران و بعدا پاریس بود. خیلی‌ پولدار بودند، پولی‌ که حاصل کارِ مرد از تجارت و تخصصش بود نه ارثیه ی فامیلی.
مرد به استاندار وقت گفت: “سالهاست زندگی‌ می‌کنیم و متاسفانه فرزندی نداریم و وارثی. تصمیم گرفتیم با پولی‌ که داریم در کرمان چیزی بسازیم. ”
استاندار خیلی‌ خوشحال شد. فوری پیشنهاد داد: “بیمارستان بسازین. کرمان بیمارستان کافی‌ نداره.”مرد گفت: “نه!”
استاندار پیشنهاد داد: “هتل! کرمان فقط یک هتل داره.”
—نه!
—مدرسه؟ مسجد؟ مرکزِ خرید؟
و جوابِ همه نه بود. همسرِ مرد توضیح داد: ما تصمیم گرفته ایم در کرمان دانشگاهی بسازیم. با همه ی امکانات!
و مرد کلامِ همسرش رو کامل کرد: ما یه دانشگاه اینجا میسازیم اونوقت هتل و مسجد و بیمارستان و مرکزِ خرید و مرکزِ جذبِ توریست هم در کنارِ اون دانشگاه ساخته میشه. ما دانشگاهی در کرمان میسازیم برایِ بچه‌هایی‌ که نداریم و می‌تونستیم داشته باشیم.
اون روز و تمامِ هفته ی بعد اون زوجِ میانسال در ماشین استانداری تمامِ کرمان رو برایِ پیدا کردنِ زمین مناسب برایِ ساختن اون دانشگاه زیر و رو کردند. هر جا بردنشون، چیزی پسند نکردند. روزِ آخر در حومه ی کرمان در بیابونِ برهوتِ کویری کرمان راننده کلافه دمی ایستاد تا خستگی‌ در کنند و آبی بنوشند. راننده بعدها تعریف کرد که: ” تا مرد پیاده شد که قدمی‌ بزند، زیر پاش یک سکه ی یک ریالی پیدا کرد. برش داشت و به من گفت همین زمین رو می‌خوام. برکت داره. پیدا کردنِ این سکه نشونه ی خوبیست. اینجا دانشگاه رو میسازم. ” راننده مییگفت بهشون گفتم: “اینجا؟؟ اینجا بیابونه. بیرونِ کرمانه، نه آب داره و نه برق. خیلی‌ فاصله داره تا شهر.” ولی‌ مرد سکه ی یک ریالی رو گذاشته بود جیبش و اصرار کرده بود که نه فقط همین زمین رو می‌خوام. همه ی زمینِ این منطقه رو برام بخرین. دانشگاه رو اینجا میسازم.
اون زمین خریده شد، و احداثِ دانشگاهِ کرمان از همون ماه با هزینه و نظارتِ مستقیم اون مرد شروع شد. اتاق کوچکی در اون زمین ساخته شد و تصویرِ کوچکی از اون مرد رویِ یکی‌ از دیوار‌ها بود. کسی‌ تو کرمان اصلا اونو نمیشناختش. سالها گذشت، خیلی‌ اتفاق‌ها افتاد. انقلاب شد، جنگ شد. ولی‌ هیچ چیز و هیچ کس نتونست اون مرد رو در روندِ ساختنِ اون دانشگاه متوقف کنه. در طول ماه بارها و بارها به کرمان سفر میکرد و بر کوچکترین جزئیاتِ ساختنِ اون دانشگاه نظارت میکرد. و تحت هیچ شرایطِ سیاسی، مشکلات شخصی‌، بیماری، و حتی در اوج جنگ هرگز اجازه نداد ساختنِ اون دانشگاه متوقف شه. و در تمام این مراحل همسرش در کنارش بود و لحظه‌ای ترکش نکرد.
اون دانشگاه ساخته شد. یکی‌ از زیباترین، مجهزترین دانشگاه‌های ایران. شامل دانشکده‌های مختلف تقریبا در تمامی‌ رشته ها. سرانجام در ۲۴ شهریور ۱۳۶۴ در حضور خودش و همسرش اون دانشگاه افتتاح شد. دانشگاهِ شهید باهنرِ کرمان! نامی‌ از او بر هیچ جا نبود غیرِ از همون عکسِ کوچیکِ قدیمی‌ تو اون اتاق کوچیک. وقتِ سخنرانی‌ افتتاحیه گفته بود که چقدر خوشحاله که اون دانشگاه رو ساخته و حس میکنه که این فرزندانِ خودش هستند که به اون دانشگاه میان. و آرزو کرده بود که اتاقِ کوچکی در ورودی اون دانشگاه داشت که با همسرش اونجا زندگی‌ میکرد و میتونست آمد و رفتِ هر روزه ی فرزندانش رو ببینه.
اتاقی‌ به اون داده نشد. ولی‌ او ادامه برایِ اتمامِ اون دانشگاه رو هرگز متوقف نکرد. دانشکده‌های مختلف یکی‌ بعد از دیگری شروع به کار کردند. آخرین دانشکده دانشکدهِ پزشکی‌ بود. در کنارِ این دانشکده او و همسرش یک بیمارستانِ ۳۵۰ تخت خوابی‌ هم ساخته بودند.
روز افتتاحِ اون دانشکده دقیقا با فارغ التحصیلی من در رشته ی مامایی از دانشگاه کرمان همزمان بود. من تو اون ساختمان درس نخوندم، ولی‌ روزِ افتتاحیه رفتم. همه ی دانشجوها از رشته‌های مختلف اومده بودند. جا برایِ سوزن انداختن نبود. کسی‌ حتی نمی‌دونست که اونا اومدن یا نه. بیشترِ ماها هیچ تصویری از اونا ندیده بودیم. وقتی‌ رئیس دانشگاه کرمان سخنرانی‌ کرد و گفت به پاسِ تمامِ تلاش‌ها و کاری که کرده ‌اند دانشکده و بیمارستانِ دانشگاهِ کرمان به نام او نامگذاری شده، و با اصرار از او و همسرش خواست که پشت تریبون بیان و شروع به کارِ اونجا رو رسما اعلام کنند،
اون وقت ما زوجِ پیر و کوچیک و لاغر اندامی رو دیدیم که از پله‌ها بالا رفتند. هیچ سخنرانی‌ نکردند و هیچ نگفتند. فقط اونجا ایستادند و دانشجوها همه بدونِ هیچ هماهنگی‌ قبلی همه با هم به احترامشون بلند شدندو برایِ بیشتر از ۲۰ دقیقه فقط دست زدندو اونا فقط نگاه کردند وگریه کردند. روزِ زیبایی بود

معرفی رشته فتونیک در مقطع کارشناسی ارشد

معرفی رشته فتونیک در مقطع کارشناسی ارشد

لیزر بدون شک اختراع بزرگ قرن قبل بود که تاثیر به‌سزایی در علم و تکنولوژی گذاشت. گسترش استفاده از لیزر در امور مختلف، چنان به سرعت پیش رفت که از قبل، قرن فعلی را قرن تکنولوژی مبتنی بر نور نام‌گذاری کردند. امروزه در اغلب صنایع و آزمایشگاه‌ها، در تمامی رشته‌ها و حتی در لوازم اطراف ما، به نحوی ردپایی از نور و خصوصا لیزر دیده می‌شود. مخابرات، پزشکی، صنایع نظامی، صنایع خودروسازی و صنایع سنگین بیشترین اثر را از لیزر گرفتند؛ به نحوی که در حال حاضر کمتر صنعتی است که ابزار و تجهیزات لیزری را به کار نگرفته باشد. بدین ترتیب علم فتونیک به عنوان یک علم بین رشته‌ای مطرح و شکل گرفت. در این رشته تمام امور مربوط به نور از ایجاد، تغییر و هدایت، تا ثبت و آشکارسازی آن مطرح و مورد مطالعه قرار می‌گیرد. نتایج این علم علاوه بر گسترش فهم بشر در شناخت طبیعت اطراف، کاربردهای فراوانی پیدا کرده است، که به خاطر ماهیت بین رشته‌ای آن و ارتباطی که با اغلب رشته‌های علمی و مهندسی پیدا می‌کند، نظر علاقه‌مندان زیادی را به خود جلب نموده است.

از جمله ویژگی‌های این علم قابلیت آن در تنوع کاربرد، از ابزار ساده و عمومی تا پیچیده و تخصصی می‌باشد، که فرصت را برای فعالیت‌های تخصصی و حرفه‌ای، از هر نوع علاقه و گرایش، ایجاد می‌کند. هر چند که در داخل کشور در این زمینه دوره کارشناسی فعال، در دانشگاه‌ها راه‌اندازی نشده است؛ ولی علاقه مراکز آموزش عالی برای برگزاری دوره‌های تحصیلات تکمیلی و گسترش آن، نشان‌دهنده نیاز جامعه، علاقه عمومی و همین طور پتانسیل این رشته برای فعالیت‌های علمی و تحقیقاتی است. از جمله اهداف دوره‌های ارشد و دکتری در رشته فتونیک، تحقیقات در تکنولوژی لیزر و منابع نوری، تحقیقات پایه‌ای در علم لیزر و فتونیک، تحقیقات در به کارگیری لیزر و نور در زمینه‌های مختلف، تحقیقات پایه‌ای مرتبط، خواص نوری مواد و به‌کارگیری نتایج و تاکید بر تحقیقات هدفمند برای اثر گذاشتن نتایج این تحقیقات در صنعت موجود و احیانا پایه‌ریزی تکنولوژی‌های جدید می‌باشد. نقش فارغ‌التحصیلان این رشته در جامعه و همین طور حجم فعالیت‌های انجام شده و طرح‌های اجرا شده، نشان‌دهنده جهت‌گیری درست این آموزش است که امید می‌رود با برنامه‌ریزی و تحرک بیشتر بتوان در این زمینه بیش از پیش مثمر ثمر بود.

* گرایش‌ها و ابعاد مختلف این رشته در کارشناسی ارشد

با اختراع لیزر و پس از آن ساخت فیبر نوری حوزه اپتیک در فیزیک آنقدر گسترده شد و کاربردهای آن آنقدر زیاد شد که سبب تولد شاخه جدیدی به نام فتونیک در علم شد. این شاخه جدید در سه گرایش الکترونیک، مخابرات و فیزیک کار خود را شروع کرد.

* فتونیک- الکترونیک

پیشرفت روز افزون تکنولوژی و ساخت قطعات الکترونیکی کوچک تا به آنجا ادامه یافته است که امروزه پیش بینی می‌شود که در چند سال آینده دیگر نتوان قطعاتی از این کوچک‌تر ساخت که قادر به عبور جریان الکتریسیته نیز باشند به گونه ای که در آن‌ها عبور یک الکترون برابر خواهد بود با برقراری جریان و عدم عبور آن یعنی قطع جریان الکتریکی. این مساله باعث شده تحلیل مدارات، دیگر از حوزه الکترونیک کلاسیک خارج شده و بررسی چنین سیستمی بر عهده مکانیک کوانتم نهاده شود که این نیز دارای مشکلات خود است. این امر باعث شده تا دانشمندان به فکر جایگزینی برای الکترون باشند که مشکلات الکترون را نیز نداشته باشد. از میان گزینه‌ها فوتون یعنی کوانتم‌های نور را جایگزینی مناسبی یافتند. بدین ترتیب باید به دنبال ساخت ادواتی بود که جای ادوات الکترونیکی را که در آن‌ها فوتون نقش اساسی بازی می‌کند، بگیرند. تحقیقاتی که این هدف را دنبال می‌کنند در حوزه فوتونیک-الکترونیک جای می‌گیرند.

* فوتونیک- فیزیک

شاخه دیگری از علم فوتونیک، فوتونیک- فیزیک است. در این شاخه نیز به مباحث بسیار زیادی از جمله روابط حاکم بر برهمکنش نور با ماده، میکروسکوپ‌های روبشی، میدان نزدیک نوری و … پرداخته می شود. در این شاخه بیشتر به بررسی تحقیقاتی و علمی قطعات اپتیکی و کمتر به بخش ساخت‌ای قطعات می پردازند. برای مثال کار بر روی نحوه تولید و افزایش کیفیت فیبرهای نوری، کار گرایش فیزیک رشته فتونیک است اما بکار گیری و تولید این فیبرها کار گرایش‌های الکترونیک و مخابرات است.

* فتونیک- مخابرات

مخابرات نوری فرمی از انتقال اطلاعات است که در آن نور واسط انتقال داده باشد. کانال چنین ارتباطی می‌تواند فضای آزاد، هوا یا فیبر نوری باشد. در مخابرات فیبر نوری، نور مورد استفاده، عموماً لیزر با طول موج حدود ۱۵۰۰ نانومتر است که بسته به کاربرد، بردهای مختلفی دارد. گسترش ارتباطات و راحتی انتقال اطلاعات از طریق سیستم‌های انتقال و مخابرات فیبر نوری یکی از پر اهمیت‌ترین موارد مورد بحث در جهان امروز است. سرعت، دقت و تسهیل از مهم‌ترین ویژگی‌های مخابرات فیبر نوری است. یکی از پر اهمیت ترین موارد استفاده از مخابرات فیبر نوری، آسانی انتقال در فرستادن سیگنال‌های حامل اطلاعات دیجیتالی است که قابلیت تقسیم‌بندی در حوزه زمانی را دارا است. امروزه انتقال سیگنال‌ها به وسیله امواج نوری به همراه تکنیک‌های وابسته به انتقال، شهرت و آوازه سیستم‌های انتقال ماهوارها را به شدت مورد تهدید قرار داده است. دیر زمانی ست که این مطلب که نور می تواند برای انتقال اطلاعات مورد استفاده قرار گیرد به اثبات رسیده است و بشر امروزه توانسته است که از سرعت فوق العاده آن به بهترین وجه استفاده کند. کار فتونیک گرایش مخابرات ساخت و تحقیق در مورد این گونه قطعات نوری است که در مخابرات کاربرد بسیاری دارد.

* زمینه‌های اشتغال

این رشته اخیرا به رشته‌های دانشگاهی اضافه شده است و علم نسبتا جدیدی است ولی در کشور ما هنوز به طور کامل استفاده از این رشته تعریف نشده است. اما فارغ‌التحصیلان این رشته از لحاظ موقعیت شغلی وضعیت بهتری نسبت به فارغ‌التحصیلان رشته فیزیک دارند. این رشته در مخابرات مخصوصا بخش فیبر نوری و همچنین در قسمت ساخت قطعات نوری و اپتیکی کاربرد خوبی دارد.

مشاهده کارنامه اولیه ، پاسخنامه و کلید نهایی آزمون تحصيلات تکميلي (دوره هاي کارشناسي ارشد ناپيوسته )سال 1396

برای مشاهده کارنامه اولیه ، پاسخنامه و کلید نهایی آزمون تحصيلات تکميلي (دوره هاي کارشناسي ارشد ناپيوسته )سال 1396

به سایت سنجش مراجع کنید

اطلاعيه سازمان سنجش آموزش كشور در باره اعلام شرايط و ضوابط، تاريخ و نحوه ثبت نام و انتخاب رشته در آزمون كارداني به كارشناسي ناپيوسته سال 1396

1396/03/06

ضمن آرزوی قبولي طاعات و عبادات داوطلبان عزيز در ماه مبارك رمضان، پيرو اطلاعيه مورخ 1396/2/30 بدين وسيله به اطلاع كليه متقاضيان شركت در آزمون كارداني به كارشناسي ناپيوسته سال 1396 مي‌رساند كه ثبت‌نام براي شركت در آزمون مذكور منحصراً به صورت اينترنتي از روز يكشنبه مورخ 1396/03/07 آغاز و تا ساعت 24 روز ‌شنبه مورخ 1396/03/13 پايان مي‌پذيرد؛ لذا كليه داوطلبان متقاضي ثبت‌نام كه داراي شرايط عمومي و اختصاصي به شرح ذيل هستند، مي‌توانند در آزمون مذكور ثبت‌نام و شركت نمايند.

شرايط ثبت‌نام‌:
علاقه‌مندان به تحصيل در دوره‌هاي كارشناسي ناپيوسته مي‌بايست ضمن اطلاع از شرايط عمومي و اختصاصي، مقررات وظيفه عمومي، مقررات مربوط به ضوابط ثبت‌نام اتباع غيرايراني و توضيحات مربوط به سهميه (مندرج در دفترچه راهنماي ثبت‌نام و انتخاب رشته آزمون كه از روز يكشنبه مورخ 1396/03/07 در پايگاه اطلاع رساني سازمان قرار خواهد گرفت) در صورتي كه داراي شرايط مذكور باشند، به عنوان داوطلب مقطع كارشناسي ناپيوسته منحصراً در يك رشته امتحاني (طبق ضوابط مندرج در دفترچه راهنماي ثبت‌نام و انتخاب رشته آزمون) متقاضي شوند.
لازم به توضيح است كه پذيرش در تعدادي از رشته هاي امتحاني مذكور بدون آزمون و براساس صرفاً سوابق تحصيلي (معدل تراز شده مقطع كارداني) صورت خواهد پذيرفت؛ لذا كليه متقاضيان، اعم از اينكه پذيرش در رشته امتحاني آنان با آزمون يا براساس صرفاً سوابق تحصيلي (بدون آزمون) است، لازم است كه مطابق ضوابط دفترچه راهنما و توضيحات اين اطلاعيه در آزمون مذكور ثبت نام و انتخاب رشته نمايند، بديهي است كه در صورت عدم ثبت‌نام در تاريخ مقرر، پذيرش متقاضي پس از پايان مهلت تعيين شده امكان‌پذير نخواهد بود.
ثبت‌نام‌ براي‌ شركت‌ در آزمون ‌سال 1396، منحصراً به روش ذيل امكان پذير است:
1- مراجعه به پايگاه اطلاع رساني سازمان سنجش آموزش كشور به نشاني:www.sanjesh.org
2- دريافت دفترچه راهنماي ثبت‌نام و انتخاب رشته ازطريق پايگاه اطلاع رساني سازمان.
3- آماده نمودن مدارك و اطلاعات مورد نياز جهت ثبت‌نام.
4 – با توجه به اينكه پرداخت هزينه ثبت‌نام منحصراً به‌صورت اينترنتي انجام مي‌گيرد، داوطلبان لازم است به وسيله كارت‌هاي بانكي عضو شبكه شتاب كه پرداخت الكترونيكي آنها فعال است، با مراجعه به پايگاه اطلاع رساني سازمان و پرداخت مبلغ 250.000 (دويست و پنجاه هزار) ريال به عنوان وجه ثبت‌نام شركت در آزمون، نسبت به ثبت‌نام و انتخاب رشته اقدام نمايند.
تذكر: چنانچه داوطلبي علاقه مند به شركت در گزينش رشته هاي تحصيلي موسسات آموزش عالي غير دولتي– غيرانتفاعي است، لازم است كه علاوه بر پرداخت مبلغ ثبت نام، نسبت به پرداخت مبلغ 51.000 (پنجاه و يكهزار) ريال ديگر نيز براي دوره هاي مذكور اقدام نمايد.
تبصره: با توجه به اينكه مقرر گرديده در مراحل مختلف فرآيند اين آزمون، خدماتي از طريق پيام كوتاه به داوطلبان ارائه شود، داوطلباني كه تمايل به استفاده از خدمات پيام كوتاه دارند، با انتخاب گزينه مربوط و پرداخت مبلغ 5.000 (پنج هزار ريال) به عنوان هزينه استفاده از خدمات پيام كوتاه، مي‌توانند از اين خدمات استفاده نمايند.
دستورالعمل و نحوه تكميل تقاضانامه ثبت نام اينترنتي:
به داوطلبان توصيه مي شود كه مطابق دستورالعمل مندرج در دفترچه راهنماي ثبت نام و انتخاب رشته، ابتدا فرم پيش‌نويس تقاضانامه مندرج در دفترچه مذكور را تكميل نموده و سپس بر اساس فرم پيش نويس با مراجعه به پايگاه اينترنتي سازمان سنجش آموزش كشور اطلاعات لازم را براساس بندهاي برنامه نرم افزاري ثبت نام وارد نمايند. راهنماي جامع نحوه تكميل فرم در برنامه نرم افزاري ثبت نام اينترنتي موجود است و داوطلبان براي كسب اطلاع بيشتر مي‌توانند به اين راهنما مراجعه نمايند. ضمناً داوطلبان لازم است در درج اطلاعات ثبت‌نام و انتخاب رشته دقت نمايند. بديهي است كه در صورت مشاهده هرگونه مغايرت در موارد قيد شده در تقاضانامه ثبت نام با مدارك داوطلب در صورت پذيرفته شدن در آزمون، قبولي وي (كان لم يكن) تلقي شده و از ادامه تحصيل داوطلب جلوگيري خواهد شد.
تذكر مهم: چنانچه داوطلبي در مرحله ثبت نام اقدام به ارائه اطلاعات غلط نمايد و يا در ارسال عكس خود مرتكب اشتباه شود (اعم از اينكه سهواً و يا عمداً باشد) به عنوان متخلف تلقي و برابر مقررات با وي رفتار خواهد شد.
زمان برگزاری، توزيع كارت اينترنتي و محل آزمون:
براساس برنامه زماني پيش‌بيني شده آزمون كارداني به كارشناسي ناپيوسته سال 1396 (براي آن دسته از رشته هاي امتحاني كه پذيرش آنها با آزمون است) در روز جمعه مورخ 1396/05/13 برگزار خواهد شد. داوطلبان لازم است از روز سه‌شنبه مورخ 1396/05/10 لغايت روز پنجشنبه مورخ 1396/05/12 با مراجعه به پايگاه اطلاع‌رساني اين سازمان نسبت به تهيه پرينت كارت شركت در آزمون و راهنماي شركت در آزمون اقدام نمايند. محل آزمون داوطلبان بر اساس استان و شهرستان محل اقامت مندرج در بند 31 تقاضانامه تعيين مي‌گردد. لذا مقتضي است داوطلبان با مراجعه به دفترچه راهنماي ثبت‌نام و انتخاب رشته و درج كد مربوط به استان و شهر محل اقامت در تقاضانامه ثبت‌نام اقدام نمايند.
زمان انتخاب كد رشته محل هاي انتخابي:
بر اساس برنامه زماني، همزمان با ثبت نام براي شركت در آزمون، كليه داوطلبان متقاضي رشته هاي امتحاني پذيرش با آزمون و پذيرش صرفاً با سوابق تحصيلي (بدون آزمون) مقطع كارداني به كارشناسي ناپيوسته لازم است كه با مراجعه به پايگاه اطلاع رساني سازمان سنجش آموزش كشور و مطالعه شرايط و ضوابط هر يك از كد رشته هاي انتخابي، نسبت به انتخاب كد رشته محل هاي خود اقدام نمايند.
تذكر مهم:
به اطلاع كليه داوطلبان مي‌رساند كه از تعداد 67 رشته امتحاني در آزمون كارداني به كارشناسي ناپيوسته سال 1396 به شرح جدول زير، پذيرش 20 رشته امتحاني از طريق آزمون و پذيرش در 47 رشته امتحاني صرفاً بر اساس سوابق تحصيلي (بدون آزمون) مي‌باشد:
رديف
كد
نام رشته امتحاني
نوع پذيرش
رديف
كد
نام رشته امتحاني
نوع پذيرش
1
101
اتاق عمل
با آزمون
14
305
پرورش گاو و گاوميش
باسوابق تحصيلي
2
103
بهداشت عمومي
با آزمون
15
306
توليدات دامي
باسوابق تحصيلي
3
107
تكنولوژي پرتوشناسي
با آزمون
16
307
توليدات گياهي
باسوابق تحصيلي
4
110
علوم آزمايشگاهي
با آزمون
17
308
جنگلداري
باسوابق تحصيلي
5
111
مامايي
با آزمون
18
309
شيلات
باسوابق تحصيلي
6
113
هوشبري
با آزمون
19
310
چوب شناسي و صنايع چوب
باسوابق تحصيلي
7
114
فوريت‌هاي پزشكي
با آزمون
20
311
علوم و صنايع غذايي
باسوابق تحصيلي
8
204
برق
با آزمون
21
312
گياه پزشكي
باسوابق تحصيلي
9
206
ساخت و توليد
با آزمون
22
313
ماشين‌هاي كشاورزي
باسوابق تحصيلي
10
208
صنايع شيميايي
با آزمون
23
314
مرتع و آبخيزداري
باسوابق تحصيلي
11
210
كامپيوتر
با آزمون
24
315
بازيافت
باسوابق تحصيلي
12
211
مواد
با آزمون
25
401
آمار
باسوابق تحصيلي
13
214
معماري
با آزمون
26
402
آموزش رياضي
باسوابق تحصيلي
14
215
مكانيك
با آزمون
27
501
آموزش حرفه و فن
باسوابق تحصيلي
15
232
مهندسي اجرايي عمران
با آزمون
28
502
آموزش ديني و عربي
باسوابق تحصيلي
16
509
آموزش و پرورش ابتدايي
با آزمون
29
503
آموزش راهنمايي و مشاوره
باسوابق تحصيلي
17
512
علوم ورزشي
با آزمون
30
504
زبان انگليسي
باسوابق تحصيلي
18
514
حسابداري
با آزمون
31
505
زبان و ادبيات فارسي
باسوابق تحصيلي
19
601
تكنولوژي و طراحي دوخت
با آزمون
32
506
آموزش علوم تجربي
باسوابق تحصيلي
20
605
هنرهاي تجسمي
با آزمون
33
507
روانشناسي و آموزش كودكان استثنايي
باسوابق تحصيلي
رديف
كد
نام رشته امتحاني
نوع پذيرش
34
508
تربيت معلم مطالعات اجتماعي
باسوابق تحصيلي
1
102
مهندسي بهداشت حرفه‌اي
باسوابق تحصيلي
35
510
تربيت مربي امور تربيتي
باسوابق تحصيلي
2
104
مهندسي بهداشت محيط
باسوابق تحصيلي
36
511
باستان شناسي
باسوابق تحصيلي
3
105
ساخت پروتزهاي دنداني
باسوابق تحصيلي
37
513
تربيت معلم قرآن كريم
باسوابق تحصيلي
4
112
مدارك پزشكي
باسوابق تحصيلي
38
516
علوم انتظامي
باسوابق تحصيلي
5
202
ايمني صنعتي و محيط كار
باسوابق تحصيلي
39
517
علم اطلاعات و دانش‌شناسي
باسوابق تحصيلي
6
207
صنايع چوب و كاغذ – سازه‌هاي چوبي
باسوابق تحصيلي
40
518
مديريت
باسوابق تحصيلي
7
213
معدن
باسوابق تحصيلي
41
519
حقوق قضايي – علوم ثبتي
باسوابق تحصيلي
8
216
نقشه برداري
باسوابق تحصيلي
42
602
صنايع دستي
باسوابق تحصيلي
9
217
شهرسازي
باسوابق تحصيلي
43
603
مرمت‌واحياي بناهاي‌تاريخي
باسوابق تحصيلي
10
218
صنايع نساجي
باسوابق تحصيلي
44
604
موسيقي
باسوابق تحصيلي
11
301
آبياري
باسوابق تحصيلي
45
606
طراحي پوشاك
باسوابق تحصيلي
12
302
مهندسي منابع طبيعي – محيط زيست
باسوابق تحصيلي
46
701
1- علوم آزمايشگاهي دامپزشكي
2- بهداشت مواد غذايي
باسوابق تحصيلي
13
304
پرورش طيور
باسوابق تحصيلي
47
702
بهداشت مواد غذايي با منشاء دامي
باسوابق تحصيلي
توصيه‌هاي‌ مهم‌:
1- داوطلبان براي اطلاع از مقررات وظيفه عمومي، شرايط و ضوابط استفاده از سهميه و همچنين شرايط و ضوابط اتباع خارجي به دفترچه راهنماي ثبت نام و انتخاب رشته مندرج در پايگاه اطلاع رساني اين سازمان مراجعه نمايند.
2- به داوطلبان توصيه مي‌شود در انتخاب كدرشته امتحاني و همچنين شهرستان محل حوزه امتحاني خود (براي رشته پذيرش با آزمون) دقت لازم را مبذول فرمايند؛ لذا پس از دريافت كد پيگيري 16 رقمي، در اين خصوص به درخواست‌هاي داوطلبان مبني بر اصلاح موارد فوق ترتيب اثر داده نخواهد شد.
3- توصيه‌ مي‌شود داوطلبان پس از تكميل تقاضانامه و دريافت كد پيگيري، يك نسخه پرينت از تقاضانامه تهيه و نزد خود نگهداري نمايند.
4- تاكيد مي‌گردد كليه متقاضيان، اعم از اينكه پذيرش در رشته امتحاني مورد درخواست آنان با آزمون يا پذيرش با سوابق تحصيلي است، مطابق ضوابط نسبت به تكميل تقاضانامه ثبت‌نامي و انتخاب كدرشته محل هاي انتخابي در سايت سازمان اقدام نمايند و رسيد 16 كاراكتري را دريافت دارند.
5- هرگونه‌ تغييري‌ از طريق‌ نشريه پيك‌ سنجش‌ (هفته‌نامه خبري‌ و اطلاع‌رساني‌ سازمان ‌سنجش آموزش كشور‌)، پايگاه اطلاع رساني اين سازمان و در صورت لزوم ‌از طريق رسانه‌هاي عمومي ‌اعلام ‌خواهد شد.
6- در صورت‌ لزوم‌ داوطلبان مي‌توانند با شماره تلفن‌هاي: 42163-021 با روابط عمومي ‌سازمان‌ سنجش‌ آموزش‌ كشور تماس‌ حاصل‌ نموده و يا از طريق سيستم پاسخگويي اينترنتي (غيرحضوري) سازمان اقدام نمايند.
روابط عمومی سازمان سنجش آموزش کشور

تکنیک های حفظ کردن مطالب مختلف

روش صحیح و علمی حفظ کردن

نویسنده: : سیدهادی حسامی

یادگیری زمانی صورت می گیرد که اطلاعات دریافتی از طریق حواس پنج گانه تمام مراحل حافظه را طی کند و وارد حافظه ی دراز مدت شود.

قبل از این که روش حفظ کردن را ارئه بدهیم بهتر است مطالب مختصری پیرامون حافظه بدانیم.

انواع حافظه:

۱٫       حافظه ی حسی

۲٫       حافظه ی کوتاه مدت

۳٫       حافظه دراز مدت

حافظه حسی

نخستین مرحله ی به یادسپاری اطلاعات است. در این حافظه نسخه ی دقیقی از اطلاعات ذخیره می شوند. گنجایش این حافظه بسیار زیاد است اما زمان ذخیره سازی اطلاعات ۱ تا۳ ثانیه می باشد. کلیه ی اطلاعات از طریق محرک های حسی(نور، صدا و…) وارد گیرنده ی حسی شده و بعد وارد حافظه ی حسی می شوند. وقتی محرکی وارد حافظه حسی می شود، اگر مورد توجه یا دقت قرار گیرد این اطلاعات وارد حافظه کوتاه مدت می گردد.

حافظه ی کوتاه مدت

این حافظه مطالب دریافتی از حافظه حسی را به مدت حداکثر ۱۵ تا ۳۰ ثانیه در خود نگهداری می کند. گنجایش این حافظه -۲و+۷(۵تا۹) ماده یا قطعه ی اطلاعاتی می باشد. فایده ی مهم حافظه ی کوتاه مدت این است که به ما کمک می کند که اطلاعات را برای مدتی که به منظور درک معنی؛ حل مسئله یا تصمیم گیری لازم است در اختیار داشته باشیم. پس از رفع نیاز اطلاعات به سرعت محو می شوند. اطلاعات رسیده به این حافظه اگر تکرار و مرور شوند و با اطلاعاتی که قبلا” آموخته شده، مرتبط گردند به حافظه درازمدت انتقال می یابد.

حافظه ی دراز مدت

آخرین مرحله ی نظام یادگیری است. وقتی اطلاعات به این حافظه انتقال یابند یادگیری کامل می شود. اطلاعات به کمک سه فرآیند شناختی عمده به نام های تکرار یا مرور، بسط یا گسترش و سازماندهی به حافظه ی دراز مدت انتقال می یابند. این حافظه از سه جزء حافظه ی رویدادی، حافظه ی معنایی، حافظه ی روندی تشکیل شده است. این حافظه گنجایش نامحدودی دارد و اطلاعات تا آخر عمر در آن نگهداری می شود.

۱٫       حافظه ی رویدادی:کلیه اتفاقات و خاطرات در طول سه جزء حافظه ی درازمدت زندگی در این حافظه نگهداری و ثبت می شود.

۲٫       حافظه معنایی:کلیه مطالعات ما به صورت معانی در این حافظه نگهداری و ثبت می شود.

۳٫       حافظه روندی:موارد مربوط به چگونگی انجام امور فیزیکی و جسمانی در آن نگهداری می شود.

فرایند شناختی:

۱- تکرار و مرور۲- بسط یا گسترش۳- سازماندهی

تکرار یا مرور، باعث نگهداری مطالب در حافظه کوتاه مدت و انتقال آن به حافظه دراز مدت می شود.

بسط یا گسترش، فرایند تفکر درباره یک مطلب جدید است برای ربط دادن آن به اطلاعات قبلی فرد.

سازماندهی، ارتباط بین شباهت ها و تفاوت های مطالب و دسته بندی آن ها در حافظه دراز مدت را انجام می دهد.

علل عمده عدم یادگیری و به یاد نیاوردن مطالب:

۱٫      نبودن پیش نیازهای لازم

۲٫      نداشتن شرایط و امکانات مناسب

۳٫      به یاد نیاوردن مطالب یادگرفته شده در اثر نارسایی یا اشکال در فعالیت های سه گانه حافظه.

نبودن پیش نیازهای لازم:

۱٫       نداشتن هدف

۲٫       نداشتن انگیزه

۳٫       عدم دقت و توجه کافی

عدم دقت و توجه کافی:

۱٫       عوامل درونی(نبودن علاقه و انگیزه ی کافی)

۲٫       عوامل بیرونی(جالب نبودن محرک، وجود موانع، سرو صدا)

نداشتن شرایط و امکانات مناسب:

۱٫       ناکافی بودن رشد جسمانی – روانی یادگیرنده(ذهنی، عاطفی، اجتماعی، اخلاقی)

۲٫       نداشتن زمینه قبلی(معلومات پایه) برای یادگیری

۳٫       وجود نارسایی یا اشکال در حواس پنجگانه

۴٫       وجود مشکلات عاطفی- هیجانی(مسائل فردی، خانوادگی، اقتصادی، اجتماعی- فرهنگی و مسائل مربوط به آموزشگاه.

به یاد نیاوردن مطالب یادگرفته شده در اثر نارسایی یا اشکال در فعالیت های سه گانهی حافظه :

۱٫       رمزگردانی

۲٫       نگهداری

۳٫       فراخوانی

نکته های مربوط به یادگیری:

۱٫       مغز مطالب کلی را بهتر یاد می گیرد.

۲٫       دشوارترین بخش یادگیری شروع آن است.

۳٫       یادگیری رابطه ی مستقیم  به میزان علاقه، دقت و انگیزه و تمرین شما دارد.

۴٫       ۹۰% تمرین و تلاش و ۱۰% استعداد در یادگیری تأثیر دارد.

۵٫       مطالبی که هیچ ارتباطی با هم و با آموخته های قبلی ندارند پس از خواندن ۵۰%در ساعت اول، و ۶۵% پس از ۲۴ ساعت و ۸۰% در پایان یک ماه فراموش می شوند.

اکنون با توجه به مطالبی که در خصوص حافظه ارائه گردید شما دانش آموزان و دانشجویان عزیز می توانید برای حفظ کردن مطالب درسی خود از روش ذیل استفاده کنید.

این روش متناسب با اصول علمی و چگونگی عملکرد حافظه طراحی شده است و شما باید در مرحله ی بعد از معلم درس های همان روز را حفظ کنید و آن را به وقت دیگری موکول نکنید.

روش حفظ کردن

سه بار با دقت، به آرامی، به کندی، درونی شده، با تمام وجود، ماده یا قطعه ای که می خواهید حفظ کنید با چشم نگاه کنید و آن را بخوانید.

سپس دست خود را روی مطلب می گذارید یا سر خود را از روی کتاب بلند می کنید و سعی می کنید آن را از حفظ بخوانید اگر توانستید مطلب را از حفظ بگویید به قطع ی دیگر می روید و اگر نتوانستید مجددا”” مرحله ی اول را (سه بار خواندن) تکرار می کنید تا زمانی که بتوانید آن ماده را از حفظ بخوانید.

شما می توانید هر خط را یک ماده فرض کنید و اگر برای شما سخت بود هر خط را به دو قسمت تقسیم می کنید و هر بار نیم خط را حفظ می کنید و اگر باز هم برای شمازیاد به نظر رسید هر خط را به چهار قسمت تقسیم کنید و در این صورت هر ماده با قطعه یک چهارم خط است و مناسب ترین میزان هر ماده را نصف یک خط در نظر بگیرید.

پس، هر ماده را سه بار بسیار آرام و کند و یواش می خوانید به طوری که برای هر ماده ۳۰ ثانیه طول بکشد.

 ۳۰ ثانیه زمان بسیار طولانی است و همان طور که گفته شد برای اینکه ماده ای از حافظه ی کوتاه مدت وارد حافظه ی دراز مدت شود حدودا” ۳۰ ثانیه لازم دارد. این زمان را به طوری صرف می کنید که تمام اصول روان شناسی یادگیری را در آن به کار گرفته باشید.

پس تکرار پشت سر هم و با عجله که معمولا” اغلب دانش آموزان از آن استفاده می کنند نمی تواند روش صحیح و درستی باشد. کافی است که فقط سه بار مطلب را تکرار کنید ولی این سه بار باید ۳۰ ثانیه طول بکشد و پنچ ویژگی باید داشته باشد.

۱٫       با دقت:یعنی دانش آموز زمانی که مشغول حفظ کردن مطلبی است باید تمام حواس او به آن مطلب باشد و موارد مزاحم و غیر ضروری نباید در آن هنگام به ذهن دانش آموز خطور کند.

اگر می خواهید معنی دقت را به خوبی درک کنید حالت نخ کردن سوزن را به یاد بیاورید که چگونه آن فرد در حال آماده باش قرار می گیرد و حالت  دست ها و چشم ها و نوع هماهنگیبین دست و چشم را به خاطر بیاورید. شما هم باید در حالت بیداری و هوشیاری کامل، ابروها را جمع کنید و تا حدودی چشم ها را تنگ کنید و به نوعی پشت کتاب قرار بگیرید که بر روی آن مسلط باشید و حالت یک پزشک را داشته باشید که مشغول عمل جراحی بر روی قلب یک جوان است.

اگر با این حالت برای حفظ کردن خود را آماده کنید و سعی کنید به هیچ چیز دیگر فکر نکنید و عوامل درونی مؤثر را نیز داشته باشید، یعنی با انگیزه، با اراده، با روحیه و با اعتماد به نفس باشید می توانیم بگوییم که عامل دقت را رعایت کرده اید.

۲٫       یعنی دانش آموز زمانی که برای حفظ کردن اختصاص می دهد باید از آرامش کامل برخوردار باشد و هیچ گونه اضطراب و نگرانی نداشته باشد و بدون استرس و یأس و ناامیدی به فعالیت خود بپردازد و حالت بغض و عصبانیت نداشته باشد و به طور کلی باید در هنگام حفظ کردن احساس رضایت مندی داشته باشد و به نسبت خود و موفقیتش باورهای عالی داشته باشد. همه ی این موارد به دانش آموز کمک می کند که با خیال راحت تری به کارش بپردازد و از حافظه ی خود بهترین استفاده را ببرد.

۳٫       به کندی:

همان طور که گفته شد دانش آموز به قدری باید کند درس بخواند که سه بار هر ماده را در ۳۰ ثانیه بخواند و این مدت زمان خوبی است تا دانش آموز با درک و فهم بیشتری مطالب را بخواند و معنی و مفهوم مطالب را خوب درک کند و از هرگونه سراسیمگی، آشفتگی، عجله و تکرار بیهوده پیشگیری کند.

و در مرحله ی بعد ما کلا” به این زمان نیاز داریم تا مطالب را از حافظه ی کوتاه مدت به حافظه ی درازمدت انتقال بدهیم.

همین کند خوانی به مقدار قابل ملاحظه ای دقت را افزایش می دهد و از خستگی اندام های گفتاری جلوگیری می کند و دانش آموز به علت درس خواندن دچار سردرد نمی شود. همچنین می تواند به مدت طولانی هم مطالعه کند و به مرور زمان حافظه را تقویت می کند و منجر به بالا بردن کارایی حافظه می شود به طوری که بعد از دو هفته حفظ کردن با این روش کارایی حافظه را به میزان دو برابر افزایش می دهد.

۴٫       درونی شده:

درونی شده به این صورت است که دانش آموز باید بسیار شمرده مطالب را وارد درون خود بکند و نباید از طریق دهانی آن را به بیرون پرتاب کند. برای این که مطلب را درک کنید به نماز خواندن دو نفر دقت کنید

روش صحیح نماز خواندن

کسانی می توانند از نماز خواندن بهره ی لازم را ببرند که کلمات را شمرده و قابل فهم وارد درون خود بکنند و به اصطلاح با گوش دل یا با گوش جان، بشنوند. و آن را شمرده و با دقت بخوانند به طوری که خدای رحمان را در کنار خود احساس کند و حرکات نماز را باادب و تواضع خاصی انجام دهند که انگار خدا آن ها را می بیند و این نماز تأثیرگذاری بیشتری دارد و برای همین است که نمازگزاران واقعی در جامعه رفتاری متفاوت با دیگران دارند و این نماز آن ها را از همه ی زشتی ها دور می کند در حالی که کسانی که سریع و به گونه ای نماز می خوانند که کلمات را به بیرون از دهان خود پرتاب می کنند و این نماز روی قلب انسان تأثیر چندانی نمی گذارد و فقط رفع تکلیف است و برای همین در جامعه افراد نماز خوانی هستند که راحت دروغ می گویند و گران فروشی می کنند و به دیگران پرخاش می کنند و خلاصه نماز نتوانسته آن ها را از زشتی ها به دور کند چون نماز خواندن آن ها با روش غلطی انجام گرفته است.

فلسفه ی وجودی نماز

فلسفه ی وجودی نماز خواندن ایجاد اخلاق است. پس فرد نمازخوان باید بیشتر از همه مسائل اخلاقی را رعایت نماید.

خلق نیکو، رفتار زیبا ایجاد می کند. رفتار همان نحوه ی ارتباط ما با خودمان و اطرافیانمان است. همان نشست و برخاست هایست که در اجتماع، انجام می دهیم. و همان ارتباط گفتاری و کلامی است که با خانواده و همه ی کسانی  است که به نوعی در ارتباط هستیم.

پس اگر نماز توانست چنان تأثیری بگذارد که ما صدایمان را بر روی کسی بخصوص پدر و مادر بلند نکنیم و به دیگران فحش و ناسزا نگوییم نسبت به دیگران پرخاشگری نکنیم و بتوانیم عشق ورزی بکنیم و همه را دوست داشته باشیم، می توانیم بگوییم که نماز را درست خوانده ایم.

چرا نماز تأثیر چندانی بر شخصیت، رفتار و اخلاق نماز گذار ندارد؟

شما حساب کنید مسلمانی که روزی پنج نوبت و در هفده رکعت و حدود بیست سال نماز خواندن، اکنون باید چگونه اخلاقی داشته باشد و در جامعه، چگونه رفتاری انجام دهد. نمی دانم که شما چنین کسانی را بشناسید یا نه؟ ولی من می شناسم که بیست سال است که همان اخلاق و رفتار همیشگی را دارد و خوب یا بد، تغییری نکرده است. ولی می دانم که نماز را با روش درونی شده نمی خواند.

به نظر شما، این فرد نماز هم نمی خواند، چیزی تغییر می کرد؟ یا به جای نماز یک آواز محلی می خواند چه فرقی میکرد؟

اگر شما از ترس خدا نمی توانید جواب بدهید من به شما می گویم خواندن و نخواندن این نماز هیچ فرقی به حال دنیا و آخرتش ندارد. چون نماز را سریع و برای رفع تکلیف و بدون توجه و همانطور که در طول روز صحبت می کند به همان شیوه می خواند.

این شخص، اگر در نمازش هیچی نمی خواند ولی احساسش به نسبت طرف مقابلش به اندازه ی یک شخصیت بزرگ مملکتی هم نه، به اندازه ی کارمند اداره ای که کارش زیر دست او گیر کرده است، بود و ادب و تواضعش به اندازه ی ایستادنش جلو میز آقا بود مطمئن باشید اهداف نماز تحقق پیدا می کرد.

چون این را بدانید که خدا با حس وحال ما کار دارد نه به قیل و قال ما.

شما نیز سعی بکنید برای این که معنی واقعی درس را بفهمید و مطالب روی شخصیت شما کارایی داشته باشد آن گونه حفظ بکنید که دقت و توجه خود را معطوف به درون خود بکنید و از راه دل درس بخوانید تا بر قلب شما اثر لازم را بگذارد. همین کار به شما کمک می کند که مطالب را سریع تر حفظ بکنید و دقت شما را افزایش می دهد و همین روش به شما کمک می کند تا از درس خواندن لذت روحی ببرید و اگر به مدت طولانی به روش درونی شده مطالعه بکنید به نسبت دیگران از سواد بالاتری برخوردار خواهید شد و می توانید از دانش و علم خود در جامعه و زندگی شخصی خود استفاده کنید.

و همین درونی کردن مطالب، می تواند از شما یک شخصیت آرام، متفکر و صبور بسازد و میزان دقت و توجه شما را به میزان قابل ملاحظه ای افزایش دهد و مطمئن باشید تأثیر رفتاری آن خیلی بیشتر از نماز خواندن اکثر افراد جامعه است.

جالب این است با این نوع نماز خواندن منتی هم سر خدا می گذاریم که هر چه در بین آسمان و زمین است بی وقفه در حال تسبیح کردن و ذکر کردن نام مبارک اوست و این انسان در ۲۴ ساحت حدود نیم ساعت به عبادت می پردازد، آن هم خودش هم متوجه نیست که چه می گوید؟ و برای که می گوید؟ و به چه دلیل می گوید؟ و چه بسیار وقت هایی که در هنگام نماز خواندن با بلند گفتن کلمات نماز خواسته شده که افراد خانواده مطلبی را متوجه شوند و دستوری داده شده که آنها کاری را انجام دهند و ادامه این داستان، احتکار، گران فروشی، سوگندهای دروغ، شهادت های کذب، ربا و هزاران رفتار غیر معمول و غیر انسانی که همیشه سوال مدرسه ای معروف را به دنبال داشته که اگر اسلام و مسلمانی یک ارزش است و این ها از خدا می ترسند چرا این اعمال را انجام می دهند و همان جواب معروف معلم دینی که اسلام به ذات خود ندارد عیبی و اگر عیبی هست از مسلمانی ماست.

دقیقا” داستان بی سوادی دیپلمه ها و لیسانس های ما هم همین گونه است. مطالب کتاب ها و پیام های تربیتی و روحی- روانی و آموزش های معلم خود را به همین گونه عمل می کنیم یعنی مطالب را درونی شده نمی خوانیم و به آن توجه نمی کنیم.

یعنی آن را وارد ضمیر ناخودآگاه خود نمی کنیم و مرتب از آنها در ادبیات اخلاقی و رفتاری خود استفاده نمی کنیم.

۵٫      با تمام وجود:

یعنی به هنگام حفظ کردن از تمام انرژی بدن خود استفاده کنید و همه ی اعضاء بدن را در این امر دخیل کنید . برای این که بتوانید از همه ی سلول های بدن خود استفاده کنید باید به صورت گارد گرفته شده و مسلط روی کتاب قرار بگیرید.

اگر به هر دلیلی روی کتاب به صورت شل و سست قرار بگیرید و اعضاء بدن خود را دخیل ندهید و به اصطلاح سایر اعضاء بدن خوابیده باشد و فقط گوشه ای از چشمان شما باز باشد و یا به حالت خوابیده و درازکش درس بخوانید شما نمی توانید کارایی چندانی داشته باشید و زود به حالت خواب گرفتگی می رسید و انرژی لازم برای مطالعه را نخواهید داشت و خیلی زود خسته می شوید و مانند نگاه کردن یک جسد بی روح فقط کتاب را نگاه می کنید.

شما یک کشتی گیر را بر روی تشک کشتی در نظر بگیرید که وقتی روبه روی حریف خود قرار می گیردبه صورت گارد گرفتن می ایستد و چشمان او و همه ی اعضاء بدن او در حرکت است و تحت الامر مغز قرار دارد تا مغز هر فرمانی را صادر کرد اعضاء بدن او بتوانند دستور او را اجرا کنند. اگر همان کشتی گیر بی حال و سست روی تشک قرار بگیرد و مسلط و گارد نداشته باشد در اولین حرکت حریف پای خود را در دستان او می بیند و در کمترین ثانیه امتیاز از دست می دهد.

یا ضربه ی مشت یک رزمی کار را در نظر بگیرید که برای این ضربه از تمام بدن خود استفاده می کند و ضربه ی او بسیار متفاوت با وقتی است که ایستاده و برای ضربه زدن فقط از دست خود استفاده می کند و بقیه ی اعضاء بدن او بی تحرک بایستد.

حفظ کردن هم به همان اندازه که آن ها از انرژی سایر اعضا استفاده می کنند نیاز دارد. این کار باعث می شود که در دانش آموز خود هوشیاری ایجاد شود و پر انرژی برای حفظ کردن ظاهر شود و به میزان قابل ملاحظه ای کارایی او را افزایش دهد.

بسیار دیده شده است که فقط دلیل شکایت دانش آموزان از حافظه ی خود به علت عدم درست قرار گرفتن پشت کتاب است. دانش آموز هر چقدر بیشتر از انرژی بدن خود استفاده کند به همان اندازه دقت و توانایی او افزایش پیدا می کند و انگیزه ی او برای درس خواندن بالاتر می رود و از مطالعه ی خود لذت بیشتری می برد. تمرکز حواس او بیشتر می شود.

و اجرای همین روش خود باعث تقویت حافظه می شود و دانش آموزی که بتواند فقط دو هفته با این روش حفظ بکند به صورت چشمگیری حافظه ی او کارایی بیشتری پیدا خواهد کرد.

در این روش حتما” دقت بفرمایید که وقتی هر ماده را سه بار می خوانید باید هر سه بار را دقیقا” با چشم نگاه کنید و به صورتی بخوانید که سه بار را در ۳۰ ثانیه به اتمام برسانید.

اگر دقت کنید مشاهده می کنید که باید کلمات را به کندی بخوانید پس همزمان با خواندن آن را با دقت نگاه کنید و نگاه کردن هم باید به کندی خواندن باشد این امر کمک می کند تا دانش آموز زمان بیشتری را به نگاه کردن اختصاص دهد و همین باعث می شود تا تصویر کلمات در ذهن نقش ببندد.

 

منبع: موفقیت تحصیلی و کنکور / مؤلف: سیدهادی حسامی

معرفی رشته علوم اجتماعی

مقدمه: سالانه بیش از 80 میلیون نفر به جمعیت جهان اضافه می‌شود. به همین دلیل سن نیمی از جمعیت جهان كمتر از 25 سال است و در این میان بیش از یك میلیارد جوان در سنین 15 تا 24 سال قرار دارند و این بیانگر آن است كه كشورهای دنیا بخصوص كشورهای در حال توسعه كه بیشتر جمعیت جهان به آنها اختصاص دارد، در سال‌های آینده با معضلات اجتماعی بسیاری در شهرها و روستاها رو به رو خواهند شد. به زبان دیگر تقاضای اجتماعی برای آموزش، بهداشت، اشتغال، مسكن و در مجموع رفاه اجتماعی بیشتر می‌شود و در نتیجه وجود مختصصانی كه با پژوهش، مطالعه و برنامه‌ریزی, راه‌های رسیدن به رفاه اجتماعی را بیابند، بسیار ضروری است. هدف رشته علوم اجتماعی تربیت متخصصانی است كه نیاز جامعه را در زمینه‌های فوق برآورده سازند. اما چون عنوان علوم اجتماعی دارای مفهوم وسیعی است، رشته علوم اجتماعی به گرایش‌های متفاوتی تقسیم شده است. برهمین اساس علوم‌اجتماعی‌ دارای‌ چهار گرایش‌ پژوهشگری‌ اجتماعی‌، برنامه‌ریزی‌ اجتماعی‌ ، رفاه‌ و تعاون‌ اجتماعی‌ و مردم‌شناسی‌ است‌.

 

 

گرایش‌ پژوهشگری‌ اجتماعی:

 

هدف‌ پژوهشگری‌ اجتماعی‌ ساختن‌ انسان‌ جامعه‌شناس‌ است‌. انسانی‌ كه‌ بتواند با مطالعات‌ دقیق‌ نظری‌ و عملی‌ به‌ عنوان‌ یك‌ محقق‌، سطح‌ آگاهی‌های‌ اجتماعی‌ را بالا برده‌ و‌ پاسخگوی‌ نیاز مراكز آموزشی‌، پژوهشی‌ و خدماتی‌ باشد؛ یعنی‌ نتایج‌ تحقیقات‌ او به‌ ما بگوید كه‌ چگونه‌ می‌توان‌ از بحران‌های‌ اجتماعی‌ عبور كرد و به‌ آرامش‌ و رفاه‌ رسید. درس‌های‌ پژوهشگری اجتماعی‌ دارای‌ سه‌ شاخه‌ است‌. در یك‌ شاخه‌ مهارت‌ در عملیات‌ تحقیقی‌ آموزش‌ داده‌ می‌شود، شاخه‌ دیگر مبانی‌ جامعه‌شناسی‌ است‌ كه‌ پایه‌های‌ علم‌ جامعه‌شناسی‌ را از نظر مفهومی‌ معرفی‌ می‌كند و شاخه‌ سوم‌ نیز مباحث‌ جمعیت‌شناسی‌ است‌ كه‌ از درس‌ مبانی‌ جمعیت‌شناسی‌ شروع‌ می‌شود و به‌ تحلیل‌ جمعیت‌، تحلیل‌ حركت‌های‌ جمعیتی‌ و كاربردهای‌ جمعیت‌شناسی‌ در مباحث‌ اجتماعی‌ و اقتصادی‌ ختم‌ می‌گردد.

 

 

توانایی‌های‌ لازم‌ :

 

دانشجوی‌ این‌ گرایش‌ باید به‌ تحقیق‌های‌ نظری‌ و عملی‌ علاقه‌مند باشد؛ یعنی از یك سو نظریه‌های‌ اجتماعی‌ را مطالعه‌ كرده‌ و آنها را مورد نقد و تحلیل‌ قرار دهد و از سوی‌ دیگر بین‌ مردم‌ جامعه‌ رفته‌ و به‌ تحقیق‌های‌ میدانی‌ علاقه‌مند باشد. دانش‌ و بینش‌ ریاضی‌ در این‌ گرایش‌ بسیار مهم‌ است‌؛ چون‌ دقیق‌ فكر كردن‌ و دقیق‌ اندیشیدن‌ در پژوهشگری‌ اجتماعی‌ اهمیت بسیاری دارد.

 

 

موقعیت‌ شغلی‌ در ایران :

 

در حال‌ حاضر پژوهش‌های‌ اجتماعی‌ رواج‌ و گسترش‌ پیدا كرده‌ است‌ و نه‌ تنها بخش‌های‌ دولتی‌ موظف‌ به‌ انجام‌ تحقیقات‌ اجتماعی‌ هستند بلكه‌ بخش‌های‌ خصوصی‌ نیز به‌ تحقیقات‌ اجتماعی‌ روی‌ آورده‌اند. به‌ همین‌ دلیل‌ به‌ جرأت‌ می‌توان‌ گفت‌ كه‌ امروزه‌ یك‌ دانشجوی‌ باسواد این‌ گرایش‌ كه‌ دارای‌ مهارت‌ پژوهشی‌ باشد، هرگز مشكل‌ اشتغال‌ نخواهد داشت‌.

 

 

درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل :

 

دروس‌ مشترك‌ در گرایش‌های مختلف علوم اجتماعی:

 

نظریه‌های‌ جامعه‌شناسی‌، روش‌ تحقیق‌، جامعه‌شناسی‌ در ادبیات‌ فارسی‌، روش‌ تحقیق‌ علمی‌، جامعه‌شناسی‌ جنگ‌ و نیروهای‌ نظامی‌، بررسی‌ مسائل‌ اجتماعی‌ ایران‌، جامعه‌شناسی‌ انقلاب‌ها، مبانی‌ جامعه‌شناسی‌، مبانی‌ جمعیت‌شناسی‌، مبانی‌ روانشناسی‌، ریاضیات‌ پایه‌، مبانی‌ فلسفه‌، مبانی‌ مردم‌شناسی‌، مبانی‌ تاریخ‌ اجتماعی‌ ایران‌، اصول‌ علم‌ سیاست‌، آمار مقدماتی‌، روش‌های‌ مقدماتی‌ تحلیل‌ جمعیت‌، اصول‌ علم‌ اقتصاد، آمار در علوم‌اجتماعی‌، تاریخ‌ تفكر اجتماعی‌ در اسلام‌، روانشناسی‌ اجتماعی‌، زبان خارجه تخصصی‌، انسان‌ از دیدگاه‌ اسلام‌ و سایر مكاتب‌.

 

 

دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ پژوهشگری‌ اجتماعی‌:

 

جامعه‌شناسی‌ روستایی‌، جامعه‌شناسی‌ انحرافات‌ اجتماعی‌، جامعه‌شناسی‌ ایلات‌ و عشایر، جامعه‌شناسی‌ خانواده‌ ، جامعه‌شناسی‌ شهری‌، تكنیك‌های‌ خاص‌ تحقیق‌، جامعه‌شناسی‌ ارتباط‌ جمعی‌، جامعه‌شناسی‌ صنعتی‌، كاربرد كامپیوتر، جامعه‌شناسی‌ سازمان‌ها، جامعه‌شناسی‌ توسعه‌، كاربرد جمعیت‌شناسی‌.

 

 

گرایش‌ برنامه‌ریزی‌ اجتماعی‌:

 

گرایش‌ برنامه‌ریزی‌ اجتماعی‌ عمدتاً پیرامون‌ مسائل‌ اجتماعی‌ و برنامه‌ریزی‌ در خصوص‌ اجتماع‌ و انسان‌ است‌. برای‌ مثال‌ هنگام‌ ساخت‌ یك‌ مجتمع‌ آپارتمانی‌، كارشناس‌ برنامه‌ریزی‌ اجتماعی‌ برای‌ مسائل‌ اجتماعی‌ آن‌ مجتمع‌ برنامه‌ریزی‌ می‌كند تا حقوق‌ هریك‌ از افراد ساكن‌ در مجتمع‌ حفظ‌ و ساكنان‌ آن‌ با كمترین‌ مشكلات‌ و مسائل‌ اجتماعی‌ روبرو گردند. یا مثلاً برنامه‌ریزی‌ می‌كند كه‌ در یك‌ شهر مراكز اقتصادی‌ یا سایت‌های‌ صنعتی‌ در كجا باید قرار بگیرد و توسعه‌ ساختمانی‌ چگونه‌ انجام‌ شود كه‌ مشكلی‌ برای‌ جامعه‌ به وجود نیاید.

 

 

توانایی‌های‌ لازم :

 

گرایش‌ برنامه‌ریزی‌ اجتماعی‌ با آمار و تحقیقات‌ میدانی‌ ارتباط‌ تنگاتنگی‌ دارد به‌ همین‌ دلیل‌ دانشجوی‌ این‌ گرایش‌ باید از سلامت‌ جسمانی‌ برخوردار باشد تا بتواند در انجام‌ تحقیقات‌ میدانی‌ موفق‌ گردد. كار دانشجو و بخصوص‌ فارغ‌التحصیل‌ برنامه‌ریزی‌ اجتماعی‌ یك‌ كار كتابخانه‌ای‌ نیست‌، بلكه‌ باید در جامعه‌ حضوری‌ فعال‌ داشته‌ باشد. اطلاعات‌ علمی‌ لازم‌ برای‌ دانشجوی‌ این‌ گرایش‌ دروس‌ ریاضی‌، زبان‌ انگلیسی‌، جغرافیا و جامعه‌شناسی‌ است‌.

 

 

موقعیت‌ شغلی‌ در ایران :

 

دانشجویان‌ این‌ گرایش‌ دیدگاه‌های‌ خوبی‌ در زمینه‌ مسائل‌ شهری‌ و روستایی‌، حمل‌ و نقل‌، برنامه‌ریزی‌ اجتماعی‌ ـ اقتصادی‌ با بعد اجتماعی‌ پیدا می‌كنند و می‌توانند در سه‌ بخش‌ دولتی‌، عمومی‌ و خصوصی‌ فعالیت‌ نمایند. كه‌ در بخش‌ دولتی‌ در سازمان‌های‌ برنامه‌ و بودجه‌، وزارت‌ كشور، فرمانداری‌ها و در اكثر اداره‌های‌ دولتی‌ می‌توانند مشغول‌ به‌ كار شوند و در سایر بخش‌های‌ عمومی‌ شهرداری‌ها، مؤسسه‌های‌ مختلفی‌ از قبیل‌ بنیاد شهید، كمیته‌ امداد امام‌ خمینی‌ره‌، سازمان‌ بهزیستی‌ و مؤسسه‌های‌ رفاهی‌ مراكز مهمی‌ برای‌ اشتغال‌ هستند و در بخش‌ خصوصی‌ نیز مؤسسه‌های‌ خدماتی‌ و مشاوره‌ای‌ مكان‌های‌ مناسبی‌ برای‌ اشتغال‌ هستند. فارغ‌التحصیلان‌ می‌توانند به‌ صورت‌ كارشناسان‌ مستقل‌ تحقیقات‌ شهری‌، روستایی‌ و منطقه‌ای‌ نیز فعالیت‌ كنند.

 

 

دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ برنامه‌ریزی‌ اجتماعی‌:

 

اصول‌ توسعه‌ و عمران‌، تئوری‌های‌ برنامه‌ریزی‌، برنامه‌ریزی‌ شهری‌، تئوری‌های‌ برنامه‌ریزی‌ منطقه‌ای‌، برنامه‌ریزی‌ روستائی‌، تكنیك‌های‌ مقدماتی‌ برنامه‌ریزی‌، برنامه‌ریزی‌ منطقه‌ای‌ در ایران‌، ارزشیابی‌ طرح‌ها و برنامه‌ها، عوامل‌ سازمان‌دهی‌ مكان‌، برنامه‌ریزی‌ حمل‌ و نقل‌، برنامه‌ریزی‌ اجتماعی‌،اصول‌ علم‌ جغرافیا و نقشه‌خوانی‌.

 

 

گرایش‌ تعاون‌ و رفاه‌ اجتماعی:

 

محتوای‌ دروس‌ این‌ گرایش‌ را اقتصاد، جامعه‌شناسی‌، مردم‌شناسی‌، امور مالی‌، حسابداری‌، مدیریت‌ و تعاون‌ و كاركرد تعاون‌ تشكیل‌ می‌دهد و هدف‌ آن‌ تربیت‌ كارشناسانی‌ است‌ كه‌ بتوانند به‌ یاری‌ تشكل‌های‌ انسانی‌ عامل‌ توزیع‌ عادلانه‌ ثروت‌ و قدرت‌ در جامعه‌ گردند. در گرایش‌ تعاون‌ و رفاه‌ اجتماعی‌ هرآنچه‌ مربوط‌ به‌ تعاونی‌ باشد مورد بحث‌ و بررسی‌ قرار می‌گیرد كه‌ از آن‌ جمله‌ می‌توان‌ به‌ انواع‌ تعاونی‌ها، چگونگی‌ تأسیس‌ و مدیریت‌ آنها و فوایدی‌ كه‌ تعاونی‌ها برای‌ جامعه‌ دارند، اشاره‌ كرد.

 

 

توانایی‌های‌ لازم‌ :

 

گرایش‌ تعاون‌ و رفاه‌ اجتماعی‌ به‌ عنوان‌ یك‌ میان‌ رشته‌ از واحدهای‌ گوناگون‌ درسی‌ استفاده‌ می‌كند كه‌ می‌توان‌ این‌ دروس‌ متنوع‌ را در دو درس‌ پایه‌ و اصلی‌ اقتصاد و جامعه‌شناسی‌ خلاصه‌ كرد در نتیجه‌ دانشجویی‌ كه‌ پایه‌ ریاضی‌ قوی‌ داشته‌ باشد، می‌تواند در تعدادی‌ از دروس‌ مهم‌ این‌ رشته‌ مثل‌ امور مالی‌، اقتصاد و حسابداری‌ موفق‌ گردد و اگر به‌ علوم‌ اجتماعی‌ علاقه‌مند باشد می‌تواند در دروسی‌ مثل‌ جامعه‌شناسی‌ یا مردم‌شناسی‌ توفیق‌ یابد. علاوه‌ بر آمادگی‌ در دروس‌ فوق‌ دانشجوی‌ این‌ رشته‌ باید به‌ تعاون‌ علاقه‌مند بوده‌ و روحیه‌ همكاری‌ و همیاری‌ با دیگران‌ را داشته‌ باشد. چون‌ در این‌ رشته‌ دانشجو باید بتواند ارتباطی‌ نزدیك‌ با دیگران‌ ایجاد كند.

 

 

موقعیت‌ شغلی‌ در ایران‌ :

 

فارغ‌التحصیلان‌ این‌ گرایش‌ می‌توانند در شاخه‌ها و واحدهای‌ مختلف‌ وزارتخانه‌ تعاون‌ كار كنند. همچنین‌ می‌توانند در تعاونی‌های‌ شركت‌ها و وزارتخانه‌های‌ مختلف‌ اعم‌ از تعاونی‌های‌ تولیدی‌، مصرف‌ و مسكن‌ به‌ عنوان‌ مدیر و برنامه‌ریز مشغول‌ به‌ كار شوند. با این‌ كه‌ فارغ‌التحصیلان‌ این‌ گرایش‌ می‌توانند در بسیاری‌ از وزارتخانه‌ها و شركت‌های‌ خصوصی‌ و دولتی‌ مفید باشند اما متأسفانه‌ بازار كار این‌ گرایش‌ محدود است چون‌ در جامعه‌ ما به‌ مدیریت‌ علمی‌ تعاونی‌ها اهمیت‌ نداده‌ و در كل‌ تعاونی‌ها حضوری‌ فعال‌ در جامعه‌ ندارند.

 

 

دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ تعاون‌ و رفاه‌ اجتماعی‌:

 

اصول‌ و اندیشه‌های‌ تعاونی‌، سیر تحول‌ تعاونی‌ در ایران‌ و جهان‌، اصول‌ آموزش‌ و ترویج‌ تعاونی‌، انواع‌ و كاركرد تعاونی‌ها، سازماندهی‌ و مدیریت‌ در تعاونی‌ها، زمینه‌ها و شیوه‌های‌ همیاری‌ در جوامع‌ شهری‌ و روستائی‌، اقتصاد خرد و كلان‌، حقوق‌ تجارت‌، حقوق‌ تعاون‌ (تهیه‌ اساسنامه‌ و آئین‌نامه‌)، اصول‌ حسابداری‌، امور مالی‌ تعاونی‌ها، سمینار مسائل‌ تعاونی‌، تأمین‌ و رفاه‌ اجتماعی‌، كارورزی‌.

 

 

گرایش‌ مردم‌ شناسی:

 

كار اصلی‌ یك‌ مردم‌شناس‌ مطالعه‌ فرهنگ‌ جوامع‌ مختلف‌، در مكان‌ها و زمان‌های‌ متفاوت‌، از قدیمی‌ترین‌ ایام‌ تا امروز است‌ و در این‌ میان‌ توجه‌ ویژه‌ای‌ به‌ سیر تحول‌ فرهنگ‌، علل‌ تغییرات‌ فرهنگی‌ و كاربرد فرهنگ‌ در جوامع‌ مختلف‌ دارد. به‌ همین‌ دلیل‌ علوم‌ اجتماعی‌ بدون‌ مردم‌شناسی‌ یا انسان‌شناسی‌ فرهنگی‌ با مشكلات‌ بسیاری‌ روبرو خواهد شد چرا كه‌ فرهنگ‌ در ساختارهای‌ اجتماعی‌ نقش‌ بسیار مهم‌ و تعیین‌ كننده‌ای‌ دارد؛ یعنی‌ لازمه‌ اصلی‌ مطالعات‌ اجتماعی‌، مطالعه‌ فرهنگی‌ است‌ و در حوزه‌ مطالعات‌ فرهنگی‌ نیز، مردم‌شناسان‌ نقش‌ بسیار مهمی‌ دارند.

 

 

توانایی‌های‌ لازم :

 

كنجكاوی‌، صبر و علاقه‌ به‌ كارهای‌ میدانی‌ برای‌ دانشجوی‌ این‌ رشته‌ ضروری‌ است‌. دانشجوی‌ مردم‌شناسی‌ باید به‌ مردم‌ و مسائل‌ جامعه‌اش‌ علاقه‌مند بوده‌ و روابط‌ اجتماعی‌ خوبی‌ داشته‌ باشد تا بتواند با گروه‌های‌ مختلف‌ جامعه‌ ارتباط‌ نزدیكی‌ برقرار كرده‌ و از فرهنگ‌ و هنجارهای‌ آنها مطلع‌ شود.

 

 

موقعیت‌ شغلی‌ در ایران‌ :

 

مردم‌ شناسی‌ زیربنای‌ بسیاری‌ از فعالیت‌های‌ اجتماعی‌ است‌ و این‌ به‌ معنای‌ آن‌ است‌ كه‌ بازار كار متنوعی‌ برای‌ فارغ‌التحصیلان‌ این‌ گرایش‌ وجود دارد و اكثر وزارتخانه‌ها به‌ فارغ‌التحصیلان‌ آن‌ نیازمندند. زیرا باید بخش‌ تحقیقات‌ مردم‌شناسی‌ بسیار گسترده‌ای‌ داشته‌ باشند. البته‌ برخی‌ از وزارتخانه‌ها مثل‌ وزارت‌ فرهنگ‌ وارشاد اسلامی‌، آموزش‌ و پرورش‌، جهادكشاورزی‌، كشور، خارجه‌ و نیرو در حال‌ حاضر نیز دارای‌ چنین‌ بخشی‌ هستند و فارغ‌التحصیلان‌ این‌ رشته‌ را جذب‌ می‌كنند. همچنین‌ فارغ‌التحصیل‌ این‌ رشته‌ می‌تواند به‌ مطالعه‌ و تحقیق‌ آزاد روی‌ آورده‌ و نتیجه‌ تحقیقات‌ خویش‌ را به‌ صورت‌ كتاب‌ منتشر سازد. چون‌ امروزه‌ كتبی‌ كه‌ در زمینه‌ مردم‌شناسی‌ چاپ‌ می‌شود، بازار بسیار خوبی‌ دارد.

 

دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ مردم‌شناسی‌:

 

جامعه‌شناسی‌ قشرها و نابرابری‌ها، جامعه‌شناسی‌ ایلات‌ و عشایر، مردم‌ شناسی‌ فرهنگی‌، محیط‌شناسی‌ انسانی‌، جغرافیای‌ انسانی‌ ایران‌، تنظیم‌ خانواده‌ و جمعیت‌، مبانی‌ تعاون‌ ، زمینه‌ها و شیوه‌های‌ همیاری‌ در شهر و روستا، فرهنگ‌ و توسعه‌، مردم‌ نگاری‌، مردم‌شناسی‌ ماقبل‌ تاریخ‌ و جوامع‌ ابتدایی‌، باستان‌شناسی‌ از دیدگاه‌ انسان‌شناسی‌، موزه‌داری‌ و تكنیك‌ ضبط‌ اسناد، مردم‌ شناسی‌ روستا، ایل‌شناسی‌، نظام‌های‌ خویشاوندی‌، مردم‌شناسی‌ اعتقادات‌ دینی‌، مردم‌شناسی‌ هنر، نماد و نشانه‌شناسی‌، انسان‌شناسی‌ و فرهنگ‌ منطقه‌ای‌ (آفریقا و )، مردم‌شناسی‌ شهری‌، نظریه‌های‌ مردم‌شناسی‌.

معرفی رشته فلسفه

معرفی رشته فلسفه
فلسفه به انسان كمك مي‌كند تا به اوج كمال نايل آيد و به سعادت كه از طريق نيل به عالم معقولات حاصل مي‌شود، دست بيابد. پس فلسفه نه فقط از لحاظ فوايد آن مورد توجه است بلكه في‌نفسه نيز مطلوب است و از آن نمي‌توان صرف‌نظر كرد. ارسطو، فيلسوف مشهور يوناني
فلسفه ناشي از بي‌عقلي و عدم رشد آگاهي انسان است و اگر بشر به حدي از رشد و آگاهي رسيد، نياز به فلسفه ندارد. اگوست كنت، دانشمند، فيلسوف و رياضيدان مشهور فرانسوي
دوعبارت فوق نشانگر دو ديدگاه متفاوت درباره فلسفه است كه در طي قرون متمادي وجود داشته و گاه يكي بر ديگري چيره شده است؛ يعني هميشه در طول تاريخ عده‌اي از متفكران، فلسفه را دوست داشتن خردمندي و فيلسوف را دوستـدار خردمندي معرفي كرده و عده‌اي ديگر فلسفه را هنر لفاظي و بازي كردن با واژه‌ها دانسته‌اند.راستي، فلسفه چيست و چه حيطه‌اي را در برمي‌گيرد كه چنين ديدگاه‌هاي متفاوتي درباره آن وجود دارد؟

براي تعريف فلسفه بهتر است كه تفاوت آن را با ساير علوم توضيح داد چرا كه ساير علوم هر يك به بخشي از موجودات عالم هستي مي‌پردازند و آنها را مورد مطالعه و بررسي قرار مي‌دهند. براي مثال يك گياه‌شناس از بين همه موجودات هستي فقط گياه را گزينش كرده و درباره آن سخن مي‌گويد يا يك ستاره‌شناس تنها اجرام آسماني را مطالعه مي‌كند، اما فلسفه درباره يك موجود گزينش شده سخن نمي‌گويد.

بلكه همه امور را در عالم هستي مورد بررسي قرار داده و با تمام موجودات سر و كار دارد. مثلاً‌ در فلسفه از خدا گرفته تا انسان، از عالم طبيعت گرفته تا ماوراء طبيعت و از روح انسان و موجودات غيرمادي گرفته تا اجسام، مورد بحث و گفتگو قرار مي‌گيرد. تفاوت دوم فلسفه با ساير علوم در اين است كه در فلسفه مسائلي عام و كلي كه درباره هرموجودي قابل طرح است، مورد مطالعه و تحقيق قرار مي‌گيرد.

براي مثال اين سؤال كه يك موجود مادي است يا غيرمادي، درباره هر موجودي از خدا گرفته تا يك تكه سنگ قابل طرح است. اين دو فرق اساسي فلسفه با ساير علوم باعث شده كه اين علم بتواند به سؤالاتي پاسخ دهد كه پاسخش بر عهده هيچكدام از علوم خاص به خصوص علوم تجربي نيست و در واقع وظيفه اين علوم پاسخ به اين گونه سؤال‌ها نيست.

در حالي كه اين‌گونه سؤال‌ها براي انسان كنجكاو مطرح است و نمي‌توان به انسان دستور داد كه درباره اين مسائل فكر نكند. بلكه دانش خاصي لازم است كه عهده‌دار و پاسخگوي سؤال‌هايي درباره هستي، موجودات و حقيقت انسان باشد و فلسفه همين دانش خاص است.

رشته‌ فلسفه‌ نيز يك‌ رشته‌ آموزشي‌ است‌ كه‌ كليه‌ پرسش‌هاي‌ بنيادي‌ انسان‌ را نسبت‌ به‌ مسائل‌ وجود، هستي‌، جهان‌ پيرامون‌ انسان‌ و حقيقت‌ انسان‌ بررسي‌ مي‌كند. پرسش‌هايي‌ كه‌ زماني‌ به‌ ارزش‌هاي‌ ديني‌ و معنوي‌ برمي‌گردد كه‌ همان‌ فلسفه‌ ديني‌ است‌ و زماني‌ مربوط‌ به‌ ارزش‌هاي‌ اخلاقي‌ و مباني‌ ارزش‌هاي‌ اخلاقي‌ است‌ كه‌ به‌ عنوان‌ فلسفه‌ اخلاق‌ آن‌ را مي‌شناسيم‌ و گاه‌ مباني‌ نظام‌ حكومتي‌ را در برمي‌گيرد كه‌ همان‌ فلسفه‌ سياسي‌ است‌ و گاهي‌ نيز شامل‌ مباني‌ هنر و زيباشناسي‌ و موضوعاتي‌ از اين‌ دست‌ مي‌شود.

البته‌ در دوره‌ كارشناسي‌ رشته‌ فلسفه‌، دانشجويان‌ بيشتر شناخت‌ مفصلي‌ درباره‌ تاريخ‌ فلسفه‌ غرب‌ به‌ دست‌ مي‌آورند؛ يعني‌ سير تاريخي‌ فلسفه‌ را از فلسفه‌ يونان‌ تا زمان‌ حاضر و تا حدودي‌ نيز سير تاريخي‌ فلسفه‌ اسلامي‌ را مطالعه‌ و بررسي‌ مي‌كنند.

گفتني است كه در كشور ما فلسفه اسلامي و فلسفه غرب به عنوان دو گرايش تحصيلي متفاوت ارائه شده است؛ يعني رشته فلسفه در معناي عام آن به فلسفه غرب مي‌پردازد و رشته الهيات گرايش فلسفه اسلامي، فلسفه و حكمت اسلامي را مورد بررسي قرار مي‌دهد.

سيستم آموزشي نيز دراين دو رشته تا حدودي تفاوت دارد؛ چون سيستم آموزش فلسفه غرب در كشور ما بيشتر براساس سير تاريخي است اما سيستم آموزش فلسفه اسلامي براساس مكاتب فلسفي مثل فلسفه مشّاء، اشراق يا ملاصدرا مي‌باشد. هر چند كه دانشجويان هر يك از اين دو رشته مطالعات محدودي نيز در زمينه فلسفه ديگر دارند؛ يعني دانشجويان فلسفه غرب واحدهايي را در زمينه فلسفه اسلامي و دانشجويان فلسفه اسلامي واحدهايي را در زمينه فلسفه غرب مي‌گذرانند.
توانايي‌هاي‌ لازم‌ :
يكي‌ از راه‌هاي‌ موفقيت‌ در فلسفه‌، آشنايي‌ اوليه‌ با رياضيات‌ و مباحث‌ رياضي‌ است‌. در واقع رياضيات‌ پلي‌ مناسب‌ براي‌ رفتن‌ به‌ طرف‌ فلسفه‌ است. علاقه‌مندي‌ به‌ فلسفه‌ نيز يكي‌ ديگر از عوامل‌ موفقيت‌ در اين‌ رشته‌ است‌. آشنايي‌ كامل‌ به زبان‌ انگليسي‌ براي‌ دانشجويان‌ فلسفه‌ غرب‌ و آشنايي‌ به زبان‌ عربي‌ براي‌ دانشجويان‌ فلسفه‌ اسلامي‌ ضروري‌ است.
موقعيت‌ شغلي‌ در ايران :
رشته‌ فلسفه‌ اهميت‌ بنيادي‌ در ارتقاء سطح‌ فكري‌ جامعه‌ دارد چرا كه‌ هرجامعه‌ نيازمند افرادي‌ است‌ كه‌ اهل‌ تفكر و نقادي‌ باشند و مسائل‌ فرهنگي‌ را فهميده‌ و مباني‌ فرهنگي‌ را تشخيص‌ دهند و رشته‌ فلسفه‌ وظيفه‌ پرورش‌ چنين‌ متفكراني‌ را برعهده‌ دارد.

اما متأسفانه‌ اين‌ رشته‌ با همه‌ اهميتش‌ در جامعه‌ ما بسيار مظلوم‌ واقع‌ شده‌ و مورد بي‌توجهي‌ و بي‌مهري‌ دست‌اندركاران‌ نظام‌ قرار گرفته‌ است‌ تا جايي‌ كه‌ فارغ‌التحصيلان‌ آن‌ حتي‌ موفق‌ به‌ استخدام‌ در آموزش‌ و پرورش‌ ـ كه‌ متعارف‌ترين‌ زمينه‌ كاري‌ براي‌ يك‌ ليسانس‌ فلسفه‌ است‌ ـ نمي‌شوند. فارغ‌التحصيل‌ فلسفه‌ از نظر شغلي‌ يا بايد به‌ عنوان‌ استاد و معلم‌ فلسفه‌ به‌ تدريس‌ فلسفه‌ بپردازد يا در مراكز پژوهشي‌ مثل‌ دايره المعارف‌ها و پژوهشگاه‌ علوم‌انساني‌ فعاليت‌ كند كه‌ البته‌ در چنين‌ مراكزي‌ بيشتر فارغ‌التحصيلان‌ فوق‌ليسانس‌ و دكتراي‌ فلسفه‌ فعاليت‌ دارند و يك‌ ليسانس‌ فلسفه‌ در صورتي‌ كه‌ فعال‌ و علاقه‌مند باشد، مي‌تواند به‌ عنوان‌ دستيار پژوهشگر در بعضي‌ از اين‌ مراكز مشغول‌ به‌ كار گردد.
درس‌هاي‌ اين‌ رشته‌ در طول‌ تحصيل :
دروس‌ اصلي‌ و تخصصي‌:
منطق‌ قديم‌، منطق‌ جديد، منتخب‌ متون‌ كلامي‌ و فلسفي‌، تاريخ‌فلسفه‌اسلامي‌، علم‌ كلام‌، فلسفه‌ اسلامي‌، فلسفه‌ اخلاق‌ در تفكر غربي‌، اخلاق‌ در تفكر اسلامي‌، عرفان‌ نظري‌، تاريخ‌ فلسفه‌ يونان‌، تاريخ‌ فلسفه‌ قرون‌ وسطي‌ تا رنسانس‌، تاريخ‌ فلسفه‌ از بيكن تا هيوم‌، تاريخ‌ فلسفه‌ از كانت تا نيمه‌ دوم‌ قرن‌ نوزدهم‌، تاريخ‌ فلسفه‌ جديد و معاصر، فلسفه‌ معاصر و مكاتب‌ جديد قرن‌ بيستم‌، متون‌ فلسفي‌ به‌ زبان‌ خارجي‌، متون‌ فلسفي‌ به‌ زبان‌ عربي‌ ، متافيزيك‌ در غرب‌، فلسفه‌ علوم‌.

منبع:motaleat.sanjesh.org

معرفی رشته روانشناسی

مقدمه

 

رشته‌ای کاملاً کاربردی و البته منزوی و متاسفانه به باور بعضی‌ غیر ضروری! زندگی یعنی نحوه درک و فهم ما از محیط و عکس‌العمل و رفتار ما در برابر آن.

 

روانشناس به بررسی نحوه ادراک محیط توسط موجود زنده یعنی ما دانش‌آموزان از محیط خود و چگونگی رفتار ما در شرایط خاص می پردازد.گرچه موجود زنده شامل غیر انسان نیز می‌شود ولی هدف اصلی این رشته بررسی وضعیت انسان است.

 

تعریف

روانشناسی، علم کاربردی مطالعه رفتار و فرایندهای ذهنی بر اساس یافته‌های علمی و تحقیق شده می‌باشد. رفتار به فعالیت‌ها و اعمالی اشاره دارد که قابل مشاهده و قابل اندازه گیری می‌باشند، مانند صحبت کردن و راه رفتن، اما فرایندهای ذهنی به اعمال و فرایند‌هایی اشاره دارد که به صورت مستقیم قابل دیدن و درک کردن نیست و نمود آنها را می‌توان در رفتار و دیگر فرایند‌ها مشاهده کرد، مانند تفکر و یا هیجان و ترس. امروزه، روانشناسی از سنین خردسالی و نوجوانی گذشته و پا به مرحله جوانی و بزرگسالی گذاشته است و به درجه‎ای از ثبات و استحكام رسیده است (شاملو، 1370).

روانشناسی

روانشناسی با در نظر گرفتن نیازهای طبیعی انسان و درك روح زمان ، به عنوان پرچمدار مطالعه پیچیدگی‎های بشر امروز است. در یک تعریف ساختار شکن از روان شناسی، «روان شناسی عبارت از کشف دروغهایی است که به خود می گوییم و همچنین تعیین حد و مرز راست هاست» در این تعریف انسان موجودی است که نخست باید خود را فتح کند. در نتیجه صداقت تمام عیار با خود پایه روان شناسی است. این تعریف روان شناسی را با خود شناسی پیوند می زند.

 

گرایشها

روانشناسی رشته نسبتا جدیدی است که هنوز مراحل تکاملی را می گذراند. با وجودی که انجمن روان شناسی آمریکا تا کنون 53 زمینه مختلف روانشناسی را شناسایی کرده است، اما به دلیل تنوع رفتارهای انسانی، زمینه های تازه به طور مستمر در حال پدید آمدن هستند.

به دلیل آنکه روانشناسی با موضوعات دیگری از قبیل زیست شناسی، فلسفه، انسان شناسی و جامعه شناسی نیز ارتباط دارد، شاخه های جدید پژوهشی و کاربردی به طور مستمر در حال شکل گیری است.

برخی از رشته های روانشناسی هم اکنون کاملا جا افتاده اند و بسیاری از دانشگاه ها به ارائه دوره های آموزشی و مدرک دانشگاهی در آنها می پردازند.

 

این رشته ها شامل موارد زیر است:

 

روانشناسی کودکان استثنایی:

شاخه‌ای از دانش روانشناسی است که به تعریف کلیه مسایل مربوط به کودکان استثنایی از گستره کودکان تیزهوش تا کودکان عقب مانده ذهنی، کودکان نابینا و کم بینا، کودکان ناشنوا و کم شنوا، کودکان دارای ناتوانی های تکلمی، و کودکان دارای ناتوانی های حرکتی و ذهنی، و تمامی امور و تعاریف مربوط به پیشگیری و شناخت و آموزش این کودکان می‌پردازد.

 

روانشناسی بالینی:

روانشناسی بالینی شاخه‌ای از روان‌شناسی است که به درک، پیش بینی و درمان نابهنجاری، ناتوانی و آشفتگی‌های شناختی، هیجانی، زیست شناختی، روان شناختی، اجتماعی و رفتاری کمک می‌کند و در گستره وسیعی از جمعیتهای در جستجوی درمان کاربرد دارد. نقش‌های شش گانه آن عبارت است از: ارزیابی و تشخیص، مداخله و درمان، مشاوره، آموزش و نظارت بر کار رواندرمانگر‌ها، پژوهش و مدیریت. غالب کارهای روانشناس بالینی در راستای درمان و تشخیص، آموزش و پژوهش است.

 

زیست روانشناسی:

زیست روان‌شناسی شاخه‌ای از روان‌شناسی است که به تحلیل چگونگی تاثیر مغز و انتقال دهنده‌های عصبی بر رفتارها، افکار و احساسات می‌پردازد. این رشته را می‌توان به صورت ترکیبی از روان‌شناسی پایه و علم اعصاب در نظر گرفت. این رشته با نام‌های دیگری چون روان‌شناسی زیست شناختی، روان‌شناسی فیزیولوژیک و علم اعصاب رفتاری نیز شناخته می‌شود. زیست روان‌شناسان به بررسی چگونگی تعامل فرایندهای زیست‌شناختی با هیجانات، شناخت‌ها و سایر فرایندهای ذهنی می‌پردازند. رشته زیست روان‌شناسی با رشته‌های دیگری چون روان‌شناسی تطبیقی و روان‌شناسی تکاملی ارتباط دارد.

 

روانشناسی رشد:

روانشناسی رشد شاخه‌ای از علم روان‌شناسی ‌است که به توصیف و تبیین تغییرات در طول زندگی فرد می‌پردازد و از رشته‌های مختلف زیست‌شناسی، جامعه‌شناسی، تعلیم و تربیت و پزشکی کمک می‌گیرد. اگر چه روان‌شناسی رشد به تمام مراحل زندگی انسان از تولد تا مرگ می‌پردازد، اما بر کودکی و نوجوانی تأکید دارد.

 

روانشناسی قانونی:

روانشناسی و پزشکی قانونی در مراحل رشد و تحول خود به اهداف یکدیگر نزدیک شده‌اند. در واقع هر دو رشته با مساله انحراف اجتماعی سر و کار دارند که موجب ایجاد امنیت در جامعه می‌شوند. روانشناسی قانونی به بررسی علل رفتار فردی و تغییر این رفتارها در حیطه قانون می‌پردازد و تلاش می‌کند رفتارهایی که از لحاظ قانونی نابهنجار بشمار می‌روند مورد بررسی و تفحص قرار دهد.

 

روانشناسی مدرسه:

روانشناسان مدرسه در داخل سیستم آموزشی کار می‌کنند و به دانش‌آموزان در زمینه‌های هیجانی، اجتماعی و تحصیلی کمک می‌کنند. هدف روان‌شناسی مدرسه، همکاری با اولیاء، معلمان و دانش‌آموزان در جهت ایجاد یک محیط آموزشی سالم با تمرکز بر نیازهای دانش‌آموزان است.

روان‌شناسی مدرسه یک حرفه ی نسبتاً جدید است. انجمن ملی روان‌شناسی مدرسه (NASP) در آمریکا در سال 1968 تأسیس شد و این رشته به طور رسمی به عنوان یک تخصص دکتری توسط انجمن روان‌شناسی آمریکا (APA) شناخته شد. در سال 2002، روان‌شناسی مدرسه یکی از 10 حرفه پرطرفدار در آمریکا بوده و تقاضا برای روان‌شناسان مدرسه همچنان رو به افزایش است.

 

روانشناسی صنعتی-سازمانی:

یکی از شاخه‌های جدید علم ومعرفت که مساله نیروی انسانی ودیگر جنبه‌های مربوط دنیای کار را در کانون توجه خود دارد،روان شناسی صنعتی وسازمانی است. این شاخه از دانش مطالعه علمی رابطه میان انسان ودنیای کار را وجهه همت خود قرار داده است. در واقع ،کاربرد و بسط وگسترش اصول روانشناسی است به مسایلی که انسان در تجارت و صناعت با آنها دست به گریبان است. از آنجا که شاخه روانشناسی صنعتی و سازمانی یکی از شاخه‌های کاربردی و فعال رشته مهم روانشناسی است و همچنین کشور نیز در آستانه توسعه اقتصادی و صنعتی است لذا استفاده از خدمات مشاوره روانشناسی صنعتی و سازمانی یکی از ضروریات دنیای تولید و کار است و بدون این گونه خدمات تولید با کیفیت در دنیای پر رقابت فعلی با مشکل روبروست. خدمات مشاوره‌ای با حل و فصل مشکلات کارکنان در ابعاد مختلف می‌تواند تخصص، انرژی و توان کارکنان را در اختیار اهداف و ماموریت سازمان قرار دهد.

 

روانشناسی اجتماعی:

روانشناسی اجتماعی مطالعه موضوعات، مشکلات و مسایل مرتبط با روانشناسی و جامعه‌است. روانشناسی اجتماعی، اثرات حضور دیگران را بر رفتار فرد یا رفتار خود را تحت تأثیر گروه مورد بررسی و مطالعه قرار می‌دهد. روشن است که تأثیر دیگران بر فرد مستلزم وجود روابط متقابل بین خود با دیگران است، بنابراین به یک تعریف دیگر روان شناسی اجتماعی به عنوان علم مطالعه رفتار متقابل بین انسان‌ها یا علم مطالعه تعامل انسان‌ها شناخته می‌شود.

 

روانشناسی در ایران

روانشناسی تحت عنوان علم النفس یا اخلاق ، بیش از هزار سال به عنوان یکی از شاخه‌های اصلی فلسفه در مراکز علمی ایران تدریس شده است. از رازی و ابن سینا و ناصر خسرو تا ملاصدرا کمتر متفکری را سراغ داریم که در آثار خود به این علم نپرداخته است.

به رغم رونق و شکوه آغازین ، تا اوایل دهه 1340 فعالیت چشمگیری در روانشناسی وجود نداشت و این علم یا به عنوان بخشی از برنامه‌های رشته فلسفه و علوم تربیتی و یا به صورت بخشی از دوره‌های تربیت معلم تدریس می‌شد. دهه 1340 را باید دهه گسترش سازمانی روانشناسی در ایران نامید، چون طی این ده سال دوره لیسانس روانشناسی نخست در دانشگاه تهران و بعدها در سایر دانشگاههای ایران تأسیس گردید. در دانشگاه تهران دوره فوق لیسانس روانشناسی بوجود آمد و مؤسسه روانشناسی بنیان گذارده شد. برخی از این تحولات حاصل کوششهای دکتر محمود صناعی بود که در همان دوره پا به صحنه روانشناسی ایران گذاشت. خدمت بزرگ دکتر صناعی ترجمه کتاب اصول روانشناسی در سال 1342 بود.

در سال 1344 دکتر سعید شاملو بنیان گذار روانشناسی بالینی ایران اولین کلینیک مرکز مشاوره و راهنمایی در دانشگاه تهران را تأسیس کرد و بعدها بتدریج چنین مراکزی در دیگر دانشگاهها تأسیس شد. با گسترش دوره‌های روانشناسی در دانشگاههای کشور کوششهای فراوانی در زمینه تألیف و ترجمه مکتب درسی در این رشته به عمل آمد. از آن جمله اصول روانشناسی عمومی (1348) تالیف دکتر سیروس عظیمی ، کلیات روانشناسی علمی (1349) به ترجمه دکتر امیر هوشنگ مهریار و دکتر رضا شاپوریان. اصول روانشناسی (1352) به ترجمه و اقتباس دکتر محمد ساعتچی.

 

منبع : tebyan

اخبار مقالات آموزشی